Uniwersytet ŚląskiUniwersytet Śląski

INSTYTUT   FIZYKI
im. A. Chełkowskiego
Katowice



Link do "Studia w Instytucie Fizyki"


Oferta Wykładów Specjalistycznych prowadzonych w Instytucie Fizyki ECTS


ZAKŁAD BIOFIZYKI I FIZYKI MOLEKULARNEJ, ZAKŁAD TEORII POLA i CZĄSTEK ELEMENTARNYCH , ZAKŁAD ASTROFIZYKI i KOSMOLOGII, ZAKŁAD FIZYKI TEORETYCZNEJ, ZAKŁAD FIZYKI CIAŁA STAŁEGO, ZAKŁAD FIZYKI JĄDROWEJ i JEJ ZASTOSOWAŃ, ZAKŁAD METOD KOMPUTEROWYCH FIZYKI, ZAKŁAD FIZYKI MEDYCZNEJ, ZAKŁAD FIZYKI DOŚWIADCZALNEJ, ZAKŁAD FIZYKI KRYSZTAŁÓW, GRUPA WYKŁADÓW OGÓLNYCH



ZAKŁAD BIOFIZYKI I FIZYKI MOLEKULARNEJ  



SC: 13.2

Nazwa kursu:
Fizyka cieczy i fazy skondensowanej

Kod kursu:
S201

Rodzaj zajęć:
wykład specjalistyczny

Semestr:
Z
lub L

L. godz./tyg.:
2

Liczba pkt.:
3

Prowadzący:
prof. dr hab. Jerzy Zioło

Instytut / Wydział:
Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:
przedmiot do wyboru

Opis:

Struktura, dynamika i przejścia fazowe w:

- binarnych roztworach krytycznych

- ciekłych kryształach

- cieczach przechłodzonych.

Liniowe i nieliniowe metody badań.

Wymagana wiedza i zakres:

ukończenie III roku studiów na kierunku fizyka.

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

P. G. Gennes, L. Prost: The Physics of Liquid Crystals.

M. A. Anisimow: Critical Phenomena, Liquids and Liquid Crystals.


SC: 13.2

Nazwa kursu:

Komputerowa symulacja cieczy

Kod kursu:

S202

Rodzaj zajęć:

wykłady monograficzne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Dr hab. A. Bródka

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Modele cząsteczek i potencjały oddziaływań międzymolekularnych.

- Małe układy (periodyczne warunki brzegowe, konwencja najbliższych obrazów, obcięcie sferyczne, potencjał przesunięty).

- Dynamika molekularna “miękkich" cząsteczek (równania ruchu, metody rozwiązywania równań różnicowych, dynamika z więzami, oddziaływania dalekozasięgowe, symulacja dla zespołu mikrokanonicznego       i kanonicznego, symulacja izobaryczna).

- Dynamika molekularna twardych obiektów (kule, elipsoidy).

- Statystyka (wartości średnie i fluktuacje, wielkości termodynamiczne, transformacje między zespołami, funkcje korelacji oraz współczynniki transportu)

- Metody Monte Carlo (całkowanie Monte Carlo, metoda Metropolis, symulacja izotermiczno-izobaryczna oraz dla wielkiego zespołu kanonicznego).

Wymagana wiedza i zakres:

mechanika teoretyczna, fizyka statystyczna

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

M. P. Allen, D.J. Tildesley: Computer simulation of liquids, Clarendon Press, Oxford, 1987.

D. W. Heermann: Podstawy symulacji komputerowych w fizyce, WNT, W-wa, 1997.


SC: 13.2

Nazwa kursu:

Teoretyczne podstawy spektroskopii wibracyjnej

Kod kursu:

S203

Rodzaj zajęć:

wykłady specjalistyczne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Dr hab. A. Bródka

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

 

- Spektroskopia podczerwona i ramanowska (przejścia wibracyjne, polaryzacja pasm ramanowskich).

- Klasyczny opis drgań molekularnych (separacja ruchów molekularnych, małe drgania, drgania normalne, współrzędne wewnętrzne).

- Kwantowy opis drgań molekularnych (przybliżenie Borna-Oppenheimera, wibracyjne równanie falowe i poziomy energetyczne, oddziaływanie światła z materią, przejścia dipolowe, wibracyjne reguły wyboru).

- Teoria reprezentacji w zastosowaniu do drgań molekularnych  (reprezen-tacje nieredukowalne, relacje ortogonalności, symetria drgań molekular-nych, klasyfikacja drgań normalnych, współrzędne symetryczne).

- Reguły wyboru (symetria dipola elektrycznego i tensora rozpraszania, sy-metria poziomów wibracyjnych, reguły wyboru przejść dipolowych i ramanowskich.

 

 

Wymagana wiedza i zakres:

mechanika teoretyczna, mechanika kwantowa, algebra

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

S. Califano: Vibrational states, Wiley, London, 1976.

E. B. Wilson, J. C. Decius, P. C. Cross: Molecular vibrations, McGraw-Hill, NYork, 1955.

L. A. Woodward: Introduction to the theory of molecular vibrations and vibrational spectros-

copy, Clarendon Press, Oxford, 1972.


SC: 13.2

Nazwa kursu:

Badania strukturalne fazy skondensowanej – podstawy teo-retyczne i metody eksperymentalne

Kod kursu:

S204

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. A. Burian

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

 

Teoria dyfrakcji: dyfrakcja promieni X, neutronów i elektronów.

Rozpraszanie: przez pojedynczy elektron, przez pojedynczy atom, przez zespół atomów. Rozpraszanie w kryształach, niekrystalicznych ciałach stałych, cieczach. Rozpraszanie szerokokątowe i niskokątowe. Rentgenowska spektroskopia absorpcyjna: analiza subtelnej struktury rentgenowskiej krawędzi absorpcji (Extended X– ray Absorption Fine Structure – EXAFS). Mikroskopia elektronowa. Współczesne źródła promieniowania X i neutronów: synchrotrony, reaktorowe i spalacyjne źródła neutronów. Współczesne metody doświadczalne w dyfrakcji promieni X, neutronów i elektronów.

Wymagana wiedza i zakres:

Ukończenie III roku studiów  na kierunku fizyka.

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:
R. Hosemann and S. N. Bagcki: Direct analysis of diffraction by matter, North-Holland Pub-

lishing Company, Amsterdam 1962.

B. K. Teo, EXAFS: Basic principles and data analysis, Springer  – Verlag, Berlin 1986.

J. M. Cowley: Diffraction Physics, North-Holland Publishing company, Amsterdam 1975.

R. Bracewell: Przekształcenie Fouriera i jego zastosowania, WNT, W-wa 1968.

J. Baruchel, J. L. Hodeau, M. S. Lehmann, J. R. Reguard, C. Schlenker, Neutron and synchro-

tron radiation for condensed matter studies, Springer – Verlag, les Editions de Physique 1993


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wstęp do eksperymentalnej fizyki przejść fazowych

Kod kursu:

S205

Rodzaj zajęć:

wykłady monograficzne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Dr hab. B. Fugiel

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Przykłady przejść fazowych, podstawy termodynamiczne fizyki przejść fazowych, diagramy fazowe, kinetyka przemian fazowych, klasyfikacje przejść fazowych, teoria Landaua, wykładniki krytyczne, równanie stanu, funkcja korelacyjna, fluktuacje krytyczne, statyczna i dynamiczna hipoteza skalowania, badanie przejść fazowych: eksperyment a teoria, trudności podczas interpretacji danych doświadczalnych.

Wymagana wiedza i zakres:

ukończenie III roku studiów  na kierunku fizyka.

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J.Klamut, K.Durczewski, J.Sznajd: Wstęp do fizyki przejść fazowych (Ossolineum 1979)

H.E.Stanley: Introduction to phase transitions and critical phenomena (Clarendon Press,

Oxford 1971).

L.Landau, E.Lifszitz: Fizyka statystyczna (Gosudarstwiennoe Izdatielstwo Tiechniko-Teore-

ticzeskoj Literatury, Moskwa 1951 Leningrad).

A.I.Anselm: Podstawy fizyki statystycznej i termodynamiki (PWN, Warszawa 1978).

K.Huang:  Statistical Mechanics (John Wiley and Sons, Inc.New York 1963); tłum.pol.

Mechanika statystyczna (PWN, Warszawa 1978).

M.E.Lines and A.M.Glass: Principles and Application of Ferroelectrics and Related Materials

(Clarendon Press, Oxford 1977).

K.Pigoń, Z.Ruziewicz: Chemia fizyczna (PWN, Warszawa 1980).

Praca zbiorowa: Chemia fizyczna (PWN, Warszawa 1980).


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wybrane zagadnienia spektroskopii optycznej – absorpcja
i rozpraszanie promieniowania indukowane oddziaływaniami międzymolekularnymi

Kod kursu:

S206

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. A. Hacura

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Podsumowanie wiadomości z molekularnej spektroskopii optycz-nej. Molekularny elektromagnetyzm. Molekuła w statycznym polu elekt-rycznym. Molekuła w polu zmiennym. Oddziaływanie molekuł. Mechanizm indukowania momentów elektrycznych. Pomiary momentów molekularnych i polaryzowalności. Widma dozwolone i wzbronione dla substancji gazowych. Widma indukowane w cieczach. Kształt linii spektralnej widm indukowanych - porównania. Nakładanie się procesów dozwolonych i indukowanych na widmach spektralnych. Charakterystyka pomiarów spektroskopowych dla widm indukowanych oddziaływaniami.

Wymagana wiedza i zakres:

ukończenie III roku studiów na kierunku fizyka.

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

D. Steele and J. Yarwood: Spectroscopy and Relaxation of Molecular Liquids, Elsevier, Ams-

terdam 1991.

G. Birnbaum: Phenomena induced by Intermolecular Interaction, Plenum, (NATO ASI  Series

vol. 127) 1985.

J. Van Kranendonk: Intermolecular Spectroscopy and Dynamical Properties of Dense Systems,

Italian Phys. Soc.. vol. 75, North-Holland, Amsterdam 1980.


SC: 13.2

azwa kursu:

Ruchy molekularne w cieczach i metody ich badania

Kod kursu:

S207

Rodzaj zajęć:

wykłady monograficzne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Karol Pasterny

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

 

 

 

1. Teoria reakcji liniowej.

2. Czasowe funkcje korelacji a spektroskopia.

3. Funkcje korelacji tensorów sferycznych.

4. Modele reorientacji molekularnej, swobodna rotacja, dyfuzja rotacyjna,     modele rozszerzonej dyfuzji, modele tarciowe.

5. Funkcje korelacji prędkości translacyjnej i kątowej – równanie Langevina

6. Formalizm funkcji pamięci.

7. Eksperymentalne metody badania  ruchów molekularnych.

 

 

 

 

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J. M. Janik (red.): Fizyka chemiczna, PWN, W-wa 1989.

B. J.Berne: Time dependent properties of condensed media,  w Physical chemistry, an advan-

ced Treatise, Vol. VIII B, M.Eyring, D.Henderson, W.Jost , Academic Press, NYork, 1971.

C. H. Wang:  Spectroscopy of condensed matter, Academic Press, N.Y., 1985


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Metody spektroskopowe w badaniach cieczy złożonych

Kod kursu:

S208

Rodzaj zajęć:

wykłady specjalistyczne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. S. Rzoska

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

 

 

Definicja i podstawowe przykłady cieczy  złożonych i ich faz. Szerokopasmowa spektroskopia dielektryczna, nieliniowe spektroskopie dielektryczne, optyczny i elektrooptyczny efekt Kerra, efekt Cottona - Moutona, “transient grating" efekt Kerra, dynamiczne i Brillouin’owskie rozpraszanie światła, spektroskopia “hole-burning", spektroskopia ciepła właściwego
i lepkości, spektroskopia pochłaniania fali dźwiękowej. Dalsze możliwości badawcze metod spektroskopowych poprzez oddziaływanie specyficzną zmienną termodynamiczną na układ: ciśnienie hydrostatyczne, przepływ, silne pole elektryczne.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

M. A. Anisimow: Critical Phenomena in Liquids and Liquid Crystals, Gordon and Breach Sci.

Pub. Reading, 1994.

D. Demus et. al. (ed): Handbook of Liquid Crystals, vol. 1-3, Wiley and Sons Inc., New York,

1998.

J. Prost and Rondelez, Nature 350, (1991) p.11.

D. M. Bloor, E. Wyn-Jones (eds): The structure, Dynamics and Equilibrium Properties of Col-

loidal Systems, Amsterdam 1990.


SC: 13.2

Nazwa kursu:

Współczesne metody spektroskopii fourierowskiej

w badaniach fazy skondensowanej

Kod kursu:

S209

Rodzaj zajęć:

wykłady monograficzne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. R. Wrzalik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

- Struktura i dynamika gazów, cieczy i ciał stałych - porównanie.

- Oddziaływanie promieniowania elektromagnetycznego z materią.

- Interferometr i transformacja Fouriera.

- Spektroskopia UV-VIS.

- Spektroskopia wibracyjna:

- spektroskopia podczerwieni

- rozproszenie Ramana

- Spektroskopia magnetycznego rezonansu jądrowego.

- Inne metody badawcze:

- relaksacja dielektryczna

- spektroskopia ciepła właściwego

- spektroskopia rentgenowska

- rozproszenie neutronów

- Porównanie metod.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy fizyki: fazy skondensowanej, atomowej i molekularnej

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J. M. Janik: Fizyka chemiczna, PWN W-wa 1989.

Z. Kęcki: Podstawy spektroskopii molekularnej, PWN W-wa 1989.

J. Twardowski: Biospektroskopia, PWN W-wa 1989.

A. Chełkowski: Fizyka dielektryków, PWN W-wa 1993.

J. W. Hennel, T. Kryst-Widźgowska:Na czym polega tomografia megnetyczno-rezonansowa?

IFJ Kraków 1995.


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Badanie ciekłych kryształów ferroelektrycznych metodami spektroskopii podczerwieni

Kod kursu:

S210

Rodzaj zajęć:

wykłady specjalistyczne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. R. Wrzalik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

- Ciekłe kryształy a ciecze i ciała stałe – porównanie własności.

- Charakterystyka faz ciekłokrystalicznych – nematyki, cholesteryki, smek-

tyki i dyskotyki.

- Ciekłe kryształy ferro- i antyferroelektryczne.

- Wibracje i rotacje molekuł a widma w podczerwieni.

- Widma wibracyjne - drgania grup funkcyjnych.

- Spektrometry podczerwieni i techniki pomiarów.

- Badanie struktury faz ciekłokrystalicznych i charakterystyka przejść fazo-

wych za pomocą analizy widm podczerwieni.

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka fazy skondensowanej, fizyka atomowa i molekularna

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J. Żmija, J. Zieliński, J. Parka, E. Nowakowski-Kruszelnicki:  Displeje ciekłokrystaliczne,

PWN, W-wa, 1993.
J. W. Goodby, R. Blinc, N.A. Clark and all:  Ferroelectricity and Related Phenomena, vol. 7

"Feroelectric Liquid Crystals",  Gordon and Breach Science Publishers, Philadelphia, 1991.

J. M. Janik: Fizyka chemiczna, PWN, W-wa, 1989.

Z. Kęcki: Podstawy spektroskopii molekularnej , PWN, W-wa, 1989.


SC: 13.2

Nazwa kursu:

Struktura, własności i badanie ciekłych kryształów

Kod kursu:

S211

Rodzaj zajęć:

wykłady specjalistyczne

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. A. Kocot

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Klasyfikacja i struktura ciekłych kryształów. Direktor. Stopień uporządkowania. Molekularny opis stanu ciekłokrystalicznego. Teoria Ma-ier’a – Saupe’go. Anizotropia ciekłokrystalicznego ośrodka. Przenikalność dielektryczna. Relaksacja momentu dipolowego (Relaksacja Debye’a). Anizotropia magnetyczna. Anizotropia optyczna. Teoria Maier’a - Meier’a i jej uogólnienia. Częstotliwościowa zależność przenikalności dielektrycznej. Własności mieszanin. Teoria elastyczności. Podstawowe równania dynamiki ciekłych kryształów. Efekty orientacyjne w ciekłych kryształach. Przejście Frederiksa. Ferroelektryczne ciekłe kryształy. Model Landau’a przejścia SmA- SmC*. Mody kolektywne w ferroelektrycznych ciekłych kryształach. Antyferroelektryczne ciekłe kryształy. Dynamika direktora w fazach: antyferroelektrycznej, ferri- i ferroelektrycznej.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy fizyki fazy skondensowanej i fizyki atomowej i molekularnej

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

L. M. Blinov, L. A. Beresnev: Electrooptical and magnetooptical properties of liquid crystals.

J. W. Goodby et al: Ferroelectric liquid crystals: principles properties and applications.

L. A. Beresnev, L. M. Blinov: Ferroelectric liquid crystals w Mol.Crys.Liq.Cryst. 158A(1988).

J. M. Janik: Fizyka chemiczna, PWN, W-wa 1989.

P. G. Gennes, L. Prost: The Physics of Liquid Crystals.


 


ZAKŁAD TEORII POLA i CZĄSTEK ELEMENTARNYCH


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Problem masy  neutrin

Kod kursu:

216

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Prof. dr hab. Marek Zrałek;  dr  hab. Janusz Gluza

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

 

 

Kinematyczny opis neutrin. Neutrina Weyla, Diraca i Majorany. Kinematyczne pomiary masy neutrin. Podwójny bezneutrinowy rozpad b. Oscylacja neutrin w próżni i w materii. Pomiary masy neutrin w ekspery-mentach reaktorowych i akceleratorowych (LSND). Problemy z neutrinami słonecznymi i atmosferycznymi. Obecne doświadczenia w Superkamiokan-de i pierwsze informacje o masie neutrin. Konsekwencje tych obserwacji dla teorii oddziaływań fundamentalnych oraz dla astrofizyki i kosmologii. Dalsze perspektywy.

Wymagana wiedza i zakres:

mechanika kwantowa, teoria pola

Forma egzaminu:

Ustny

Zapisy na zajęcia:

Są wymagane

Literatura:
1. F. Boehm, P. Vogel, Physics of Massive Neutrinos, Cambridge Univ. Press, II ed. Camb-

ridge 1992.

2. B. Kayser, F. Gibrat-Debu, F. Perrier, The Physics of Massive Neutrinos, World Scientific,

Singapore 1988.

3. M. Fukugita, A. Suzuki (Eds), Physics and Astrophysics of Neutrinos, Springer-Verlag,

Tokyo 1994.

4. R. N. Mohapatra, P. B. Pal, Massive Neutrinos in Physics and Astrophysics, World Scien-

tific, Singapore 1991.


 

SC: 11.9

Nazwa kursu:

Metody matematyczne fizyki II (wersja B)

Teoria reprezentacji grup i algebr Liego.

Kod kursu:

S217

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2/2

Liczba pkt.:

5

Prowadzący:

dr hab. Jan Sładkowski;  prof. dr hab. Jerzy Łuczka

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

Obowiązkowy dla specjalności: fizyka teoretyczna

Opis:

Elementy geometrii różniczkowej (rozmaitość, pole wektorowe, algebra Liego, grupa Liego, odwzorowanie eksponent). Pojecie reprezentacji; reprezentacje unitarne. Klasyfikacja algebr Liego nad ciałem liczb zespolonych i rzeczywistych. Reprezentacje unitarne klasycznych zwartych algebr
i grup Liego. Metoda reprezentacji indukowanych i reprezentacje grupy Poincare (Lorentza); równania pól fizycznych.
Spinory, algebry Clifforda; supersymetria. Elementy teorii grup kwantowych.

Wymagana wiedza i zakres:

Algebra, analiza, metody matematyczne I

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J. Fuchs, C. Schweigert, Symmetries, Lie algebras and Representations, Cambridge Univ.

Press 1997.

W. Ludwig, C. Falter, Symmetries in Physics, Springer 1995.

B. Thaller, The Dirac Equation, Springer 1992 (Berlin).

S. Helgason, Differential Geometry, Lie Groups and Symmetric Spaces, Academic Press

1978 (Boston)

M. A. Naimark Zelobienko, Compact Lie Groups and their Representations.

J. Mickelsson, Current Algebras and Groups, Plenum Press 1989 (New York).


 

SC: 11.9

Nazwa kursu:

Metody matematyczne fizyki II (wersja A)

Geometryczne i topologiczne metody fizyki.

Kod kursu:

S218

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2/2

Liczba pkt.:

5

Prowadzący:

dr hab. Jan Sładkowski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

Obowiązkowy dla specjalności: fizyka teoretyczna

Opis:

 

 

Elementy topologii (przestrzenie topologiczne, grupy homotopii, grupy homologii i kohomologii). Elementy geometrii rózniczkowej (roz-maitości różniczkowe,  pola tensorowe, rozmaitości riemanowskie i pseu-doriemanowskie, grupy i algebry Liego). Wiązki główne i teoria koneksji. Klasy charakterystyczne. Matematyczny formalizm ogólnej teorii względ-ności. Geometryczne aspekty teorii pól z symetrią cechowania. Równanie
i operator Diraca.

Wymagana wiedza i zakres:

algebra, analiza matematyczna,  metody matematyczne II

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J. Gancarzewicz, Geometria różniczkowa, PWN 1987 (W-wa).

S. Kobayashi, K. Nomizu, Foundations of Differential Geometry, tom I Interscience Publishers

1963 (Nyork).

R. Duda, Wprowadzenie do topologii, PWN 1986 (W-wa).

K. B. Marathe, G. Martucci, The mathematical foundations of Gauge theories, 1992 World

Scientific (Singapore).

J. Bacz, J. P. Muniain, Gauge fields, kuots and gravity, North Holland 1992 (Amsterdam).

K. Maurin, Analiza PWN 1991 (W-wa).

I. M. Benn, R. W. Tucker, An Introduction to Spinors and Geometry with Application in

Physics Adam Hilger 1987 (Bristol).

M. Skwarczyński, Geometria rozmaitości Riemanna PWN 1993 (W-wa).


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Model standardowy cząstek elementarnych.

Kod kursu:

S219

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Henryk Czyż;  prof. dr hab. Marek Zrałek

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wykład ma na celu pokazanie statusu eksperymentalnego wybra-nych fragmentów modelu standardowego.

Omawiane są następujące zagadnienia: precyzyjne testy modelu standardowego z uwzględnieniem zarówno aspektu rachunków teoretycz-
nych jak i eksperymentów akceleratorowych; symetrie dyskretne w modelu standardowym ze szczególnym zwróceniem uwagi na złamanie symetrii CP (fizyka kaonów i mezonów B);  poszukiwanie cząstki Higgsa w zakończonych, trwających i planowanych eksperymentach.

Wymagana wiedza i zakres:

teoria pola lub teoria oddziaływań elektrosłabych

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

Ta-Pei Cheng, Ling-Fong Li, "Gauge theory of elementary particle physics.", Clarendon Press,

Oxford 1984.


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Model Standardowy i jego najciekawsze modyfikacje

Kod kursu:

S220

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Janusz Gluza;  dr hab. Henryk Czyż

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Teoria i doświadczenie, stan obecny Modelu Standardowego (SM). Nierozwiązane problemy: parametry swobodne w SM, masy neutrin, prądy prawe, łamanie symetrii CP. Wielka Unifikacja (GUT) i model SU(5): hipo-teza GUT,  kąt Weinberga w teoriach GUT, rozpad protonu. Modele o symetrii lewo-prawej: dlaczego lewo-prawa symetria?, najważniejsze cechy modelu, poszukiwanie nowych cząstek (ciężkich bozonów cechowania,  neutrin, bozonów Higgsa). Supersymetria. Teoria (superpola, lagrangian
Wess-Zumino, globalne, lokalne supersymetrie, model MSSM). Doświadczenie (gdzie i co szukać?). Inne teorie: technikolor, teoria cząstek substrukturalnych, superstrun.

Wymagana wiedza i zakres:

model Standardowy oddziaływań, teoria pola

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

R.N. Mohapatra “Unification and Supersymmetry", Springer-Verlag.

L. Ryder “Supersymmetry" w “Quantum Field Theory", Cambridge Univ. Press

S. Pokorski, ICHEP '96 W-wa.

W. Hollik, ICHEP '98 Vancouver.


SC: 13.2

 

Nazwa kursu:

Mechanika kwantowa II

Kod kursu:

S221

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2/2

Liczba pkt.:

5

Prowadzący:

Prof. dr hab. Karol Kołodziej;  prof. dr hab. Marek Zrałek

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

obowiązkowy dla specjalności: fizyka teoretyczna

Opis:

Równanie Diraca: relatywistyczna współzmienniczość równania Diraca; rozwiązanie dla swobodnej cząstki i dla antycząstki, operatory rzu-towe na stany o określonej energii i spinie, baza skrętności; algebra Diraca, współzmiennicze formy biliniowe; równanie Diraca dla elektronu w zew-nętrznym polu elektromagnetycznym, niezmienniczość cechowania; transformacje parzystości, sprzężenia ładunkowego i odbicia czasowego; transformacja Foldy'ego-Wauthuysena; atom wodoru w ujęciu relatywistycznym, klasyfikacja poziomów energii. Metoda drugiego kwantowania dla bozonów i fermionów. Teoria rozproszeń: operatory Mollera i operator rozpraszania S, równania Lippmanna-Schwingera, Propagatory Feynmana, przekroje czynne, twierdzenie optyczne, rozwinięcie na fale parcjalne i przesunięcia fazowe, uwagi nt. własności analityczności  macierzy S; rozpraszanie elektronu na statycznym rozkładzie ładunku, elastyczne i głębokonieelastyczne rozpraszanie elektronu na protonach, form-faktory.

Wymagana wiedza i zakres:

Mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

Ustny

Zapisy na zajęcia:

Są wymagane

Literatura:

J. D. Bjorken, S.D. Drell, "Relatywistyczna teoria kwantów'', PWN 1985.

M. D. Scadron, "Advanced Quantum Theory'', second ed.: Springer-Verlag, 1991.

L. I. Schiff, "Mechanika kwantowa'', PWN, 1977.

J. R. Taylor, "Scattering Theory'', John Wiley & Sons, Inc.


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wstęp do kwantowej teorii pola

Kod kursu:

S222

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

3/3

Liczba pkt.:

7

Prowadzący:

Prof. dr hab. Karol Kołodziej;  dr hab. Henryk Czyż

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Zasada najmniejszego działania i równania Eulera-Lagrange'a dla pól, symetrie a prawa zachowania - twierdzenie Noether; kanoniczne reguły kwantowania pól. Swobodne pole skalarne, fermionowe i elektromagnetyczne: lagrangiany, równania ruchu, reprezentacja pędowa, drugie kwantowanie,  przestrzeń Focka, współzmiennicze relacje komutacji i propagatory Feynmana. Oddziaływanie elektronu z zewnętrznym polem, lokalna symetria cechowania, symetrie dyskretne. Operator rozpraszania: rozwinięcie perturbacyjne, twierdzenie Wicka i diagramy Feynmana, reguły Feynmana dla elektrodynamiki kwantowej; różniczkowe przekroje czynne na elementarne procesy. Poprawki radiacyjne: diagramy pętlowe, rozbieżność ultrafioletowa, regularyzacja i renormalizacja; bremsstrahlung rozbieżność podczerwona i twierdzenie Blocha-Nordsiecka.

Wymagana wiedza i zakres:

mechanika kwantowa, mechanika teoretyczna, elektrodynamika

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

F. Mandl, G. Shaw, "Quantum Field Theory'', John Wiley & Sons, Ltd.

J. D. Bjorken, S.D. Drell, "Relatywistyczna teoria kwantów'', PWN 1985.

O. Nachtmann, "Elementary Particle Physics'', Springer-Verlag, 1990.

S. Weinberg, "The Quantum Theory of Fields'', Cambridge University Press 1995, 1996.


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Równanie i operator Diraca

Kod kursu:

S223

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Jan Sładkowski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Relatywistyczna mechanika kwantowa; równanie Diraca. Supersymetryczna mechanika kwantowa. Fizycznie interesujące rozwiązania równania Diraca. Algebry Clifforda; grupy Pin i Spin; reprezentacje spinorowe. Rozmaitości i koneksje liniowe na nich; struktury spinorowe, operator Diraca i jego indeks. Pola spinorowe w klasycznej i kwantowej teorii pola.

Wymagana wiedza i zakres:

mechanika kwantowa, algebra

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

B. Thaller, The Dirac Equation, Springer, Berlin 1992

I. M. Benn, R. W. Tucker, An Introduction to Spinors and Geometry with Applications in Phy-

sics, Hilger, Bristol, 1987

N. Berline, E. Getzler. M. Vergne, Heat Kernels and Dirac Operators, Springer, Berlin 1992

H. B. Lawson. M-L. Michelsohn, Spin Geometry, Princeton UP, New Jersey, 1989


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Teoria oddziaływań elektrosłabych

Kod kursu:

S224

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

3/2

Liczba pkt.:

6

Prowadzący:

dr hab. Henryk Czyż;  prof. dr hab. Marek Zrałek

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Cząstki i pola modelu standardowego. Globalna i lokalna symetria cechowania U1. Nieabelowe symetrie cechowania: globalna i lokalna symet-ria SU2. Lagrangian Glashowa i symetria SU2 x U1 dla oddziaływań elektrosłabych. Spontaniczne łamanie symetrii: twierdzenie Goldstone'a, mechanizm Higgsa, teoria Glashowa, Weinberga i Salama, masy bozonów w teorii GWS. Masy fermionów: sprzężenia Yukawy, masy Diraca dla leptonów i kwarków, macierz mieszania Cabibho-Kobayashi-Maskawy, mechanizm Glashowa-Iliopoulosa-Maianiego, masy Majorany dla neutrin. Przykłady obliczeń czasów życia i przekrojów czynnych. Wielka unifikacja: model Georgi-Glashowa. Anomalie w chiralnych teoriach cechowania.

Wymagana wiedza i zakres:

mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

F. Halzen, A. D. Martin, Quarks and Leptons: An Introductory Course in Modern Particle Phy-

sics, Wiley, NYork, 1987.

K. Huang, Quarks, Leptons and Gauge Fields, World Scientific.

M. E. Peskin and D. V. Schroder, An Introduction to Quantum Field Theory, Addison-Wesley

Publishing Company 1995.

F. J. Yndurain, The Theory of Quark and Gluon Interactions, Springer-Verlag 1993.


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Elementy teorii reprezentacji grup i algebr Liego

Kod kursu:

S225

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Jan Sładkowski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Satus kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Grupy i algebry Liego, odwzorowanie exponent. Pojęcie reprezen-tacji grupy i algebry Liego; reprezentacje nieredukowalne. Elementy klasy-fikacji rzeczywistych i zespolonych algebr Liego; algebry proste. Reprezen-tacje grup zwartych. Skończenie wymiarowe reprezentacje grup GL(n,c), GL(n,R), U(n), SU(n), SL(n,C), Sl(n,R), SO(n) i O(n). Reprezentacje indu-kowane; reprezentacje grupy Poincard. Reprezentacje grup w teorii kwan-tów; relatywistyczne równania falowe. Kohomologia grup i algebr  Liego. Nieskończenie wymiarowe grupy i algebry Liego.

Wymagana wiedza i zakres:

Algebra, analiza

Forma egzaminu:

Ustny

Zapisy na zajęcia:

Są wymagane

Literatura:

A. Barut, R. Rączka, Theory of group representations and applications, PWN, W-wa 1980.

M. A. Naimark, Theory of Group Representation, Springer, Berlin.

J. Fuchs, C. Schweigert, Symmetries, Lie algebras and Representations, Cambridge Univ.

Press, Cambridge 1997.

D. P. Zhelobenko, Compact Lie Groups and Their Representations, AMS, Providence,RI  1973


 


ZAKŁAD ASTROFIZYKI i KOSMOLOGII


 

SC: 13.7

Nazwa kursu:

Problemy współczesnej astrofizyki

Kod kursu:

S227

Rodzaj zajęć:

wykład

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr  Marek Biesiada

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wielkoskalowa struktura wszechświata: metody opisu przestrzennego rozkładu galaktyk - funkcja korelacyjna, metody fraktalne, obserwacyjne i teoretyczne problemy  hierarchicznego wszechświata.

Topologia wszechświata: program kosmologii obserwacyjnej Ellisa, obserwacje w wielospójnym wszechświecie - testy wielospójności wszechświata na podstawie obserwacji promieniowania tła.

Problem ciemnej materii we wszechświecie: krzywe rotacji galak-tyk - ciemne halo galaktyczne, emisja rentgenowska w gromadach, nukleo-synteza, barionowa i niebarionowa składowa ciemnej materii.

Soczewkowanie grawitacyjne: podstawy teorii, wzmocnienie i kro-tność obrazów, podstawowe modele soczewek grawitacyjnych,  kosmologiczne i astrofizyczne zastosowania soczewek grawitacyjnych: wyznaczanie stałej Hubble'a, badanie ciemnej materii, amplification bias.

Wymagana wiedza i zakres:

Fizyka statystyczna, podstawy ogólnej teorii względności, podstawy astrofizyki

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

Bieżące publikacje oraz:

Peebles J., Principles of Physical Cosmology, Princeton University Press, 1993

Schneider P., Ehlers J., Falco E., Gravitational Lenses, Springer Verlag, Berlin, 1992

Lachieze-Ray M., Luminet J.P., Physics Reports 254, 1995

Coleman S., Pietronero L., Physics Reports 231, 1992


 

SC: 13.7

Nazwa kursu:

Fizyka i astrofizyka fal grawitacyjnych

Kod kursu:

S228

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr  Marek Biesiada

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Teoria fal grawitacyjnych: zlinearyzowane równania Einsteina, cechowanie bezśladowe-poprzeczne, emisja kwadrupolowa, emisja fal grawitacyjnych z układu podwójnego.

Astrofizyczne źródła fal grawitacyjnych: zwarte układy podwójne, kolaps gwiazdy, szybko rotujące pulsary - przegląd modeli teortetycznych, metody szacowania wielkości emisji.

Kosmologiczne źródła fal grawitacyjnych: grawitony reliktowe - wzmocnienie rezonansowe, rozpad defektów topologicznych, promieniowanie tła pochodzenia astrofizycznego - opis anizotropii.

Problemy detekcji fal grawitacyjnych: typy detektorów - rezonansowe typu Webera i typu TIGA, interferometryczne typu LIGO i LISA, czułość spektralna, kierunkowość, metody poprawy czułości w eksperymentach wielodetektorowych.

Wymagana wiedza i zakres:

Podstawy ogólnej teorii względności, podstawy astrofizyki

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

Są wymagane

Literatura:

Bieżące publikacje oraz:

Misner C. W., Thorne K., Wheeler J. A., Gravitation, Freeman, 1973

Straumann N. ,General Relativity,and Relativistic Astrophysics, Springer Verlag, Berlin, 1991


 

SC: 13.7

Nazwa kursu:

Astrofizyka

Kod kursu:

S229

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Prof. dr hab. Ryszard Mańka-Marcisz

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Podstawy astrofizyki:

Oddziaływanie grawitacyjne, własności materii i promieniowania
w gwiazdach, własności Słońca, diagram Hertzprunga-Russella, elementy ogólnej teorii względności.

2. Budowa gwiazd:

Proste modele gwiazdy, model Słońca, transport ciepła w gwiazdach, synteza termonuklearna.

3. Ewolucja gwiazd:

Białe karły, kolaps jądra gwiazdy, gwiazdy neutronowe, pulsary, zwarte układy podwójne, czarne dziury.

Wymagana wiedza i zakres:

Mechanika kwantowa, teoria pola, wstęp z astrofizyki

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

S. L. Shapiro, S. A. Teukolsky Black Holes, White Dwarfs and Neotron Stars, John Willey &

Sons, NYork 1983.

A.C. Phillips, The Physics of Stars, John Willey & Sons, NYork 1994.


 


SC: 13.7

Nazwa kursu:

Grawitacja i Kosmologia

Kod kursu:

S230

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Prof. dr hab. R. Mańka-Marcisz

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

Przedmiot do wyboru

Opis:

Elementy geometrii różniczkowej, formy różniczkowe, pola wek-torowe i tensorowe, symbole Christoffela,  linie geodezyjne, tetrady, konek-sja spinowa, tensory Ricciego i Einsteina, tensor Weyla, formalizm tetrad, transformacje cechowania.

Elementy ogólnej teorii względności, postulaty Ogólnej Teorii Względności, równania Einsteina, rozwiązania równań Einsteina, grawitacja Newtonowska , poczerwienienie grawitacyjne.

Słabe pola i promieniowanie grawitacyjne. Zlinearyzowane równania  Einsteina, fala grawitacyjna.

Rozwiązanie  Schwarzschilda i czarne dziur, formowanie się czarnych dziur, naładowane czarne dziury, rotujące czarne dziury.

Jednorodność I izotropowość Wszechświata, metryka Robertsona-Walkera, równania Friedmanna, ewolucja pola skalarnego - inflacja, wielkoskalowa struktura Wszechświata.

Wymagana wiedza i zakres:

Mechanika klasyczna, teoria pola

Forma egzaminu:

Ustny

Zapisy na zajęcia:

Są wymagane

Literatura:

S. Weinberg, Gravitation and Cosmology, Wiley 1972, Nyork

L. D. Landau, E. M. Lifshitz, The Classical Theory of Fields, Pergamon 1962, Oxford, wy-

danie polskie : Klasyczna teoria pola, PWN 1980, W-wa


 


ZAKŁAD FIZYKI TEORETYCZNEJ


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Teoria nadprzewodnictwa

Kod kursu:

S231

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2/2

Liczba pkt.:

5

Prowadzący:

prof. dr hab.W. Borgieł;  prof. M. Matlak;  dr hab. M. Mierzejewski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1) Zarys historyczny.

2) Fenomenologiczna teoria Landaua-Ginzburga:

- kwantowanie strumienia pola magnetycznego,

- głębokość penetracji i długość  koherencji,

- nadprzewodniki I i II rodzaju,

- górne i dolne pole krytyczne,

- sieć Abrikosova.

3) Teoria BCS  i transformacja Frolicha:

- pary Coopera, temp. krytyczna, podst. własności termodynamiczne,

- efekt izotopowy.

4) Formalizm równań Eliashberga.

5) Fluktuacje nadprzewodnictwa w małych układach. Teoria Aslamasova-

- Larkina.

6) Podstawowe własności wysokotemperaturowych nadprzewodników
i nadprzewodzących fulerytów.  Zarys historyczny. Transformacja Froli-    cha i teoria BCS. Równania Ginzburga-Landaua. Górne i dolne pole kry-    tyczne. Fluktuacje nadprzewodnictwa w małych układach. Teoria Aslamasova-Larkina.

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka statystyczna, mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

P. G. de Gennes, Superconductivity of metals and alloys, W.A. Benjamin, Amsterdam 1966.

Ch.P.Pole, Jr., H.A.Farach, R.J.Creswick, Superconductivity, Academic Press, NYork 1995


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:
Fizyka statystyczna II.

Kod kursu:

S232

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

3/3

Liczba pkt.:

7

Prowadzący:

prof. E. Zipper; prof. M. Matlak; dr hab. M. Mierzejewski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Zespoły w fizyce statystycznej.

Układy skończone i granica termodynamiczna.

Nierównowagowa fizyka statystyczna.

Zubarievowskie funkcje Greena.

Twierdzenie Kubo.

Dokładnie rozwiązywalne modele.

Model Hubbarda.

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka statystyczna, mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

1. K. Huang, Mechanika statystyczna, PWN, W-wa 1978.


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Teoria ciała stałego

Kod kursu:

S233

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny i ćwiczenia

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2/2

Liczba pkt.:

5

Prowadzący:

prof. W. Borgieł; prof. M. Matlak; dr hab. M. Mierzejewski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1) Metoda drugiego kwantowania w fizyce ciała stałego.

2) Przybliżenie ciasnego wiązania: stany Blocha i stany Wanniera.

3) Mikroskopowe modele magnetyzmu:

- model Isinga i rozwiązanie Bethego-Peierlsa,

- model Heisenberga,

- ferromagnetyzm i antyferromagnetyzm w modelu Hubbarda,

- przybliżenie RKKY,

4) Teoria liniowej reakcji układu.

5) Wzbudzenia jednocząstkowe.

6) Wzbudzenia kolektywne (magnony i plazmony).

7) Metody wyznaczania struktury pasmowej (teorie Kohna-Schama).

 

 

 

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka statystyczna, mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

C. Kittel, Kwantowa fizyka ciała stałego, PWN, W-wa 1974.

P. M. Chaikin, T. C. Lubensky, Principles of condensed matter physics, Cambridge University

Press 1995.


 

SC: 11.9; 13.2

Nazwa kursu:

Geometria i topologia w fizyce

Kod kursu:

S234

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Marek Szopa

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Podstawy topologii ogólnej: przestrzenie spójne, zwarte; topologiczna klasyfikacja zbiorów; wstęga Mobiusa, przestrzeń rzutowa, butelka Kleina; charakterystyka Eulera.

2. Grupy homologii: triangulacja, sympleksy, grupy r-łańcuchowe; grupy cykli, brzegów, homologii;  struktura grup homologii; Liczby Bettiego
i tw. Eulera Poincare; Tw. Gaussa Bonetta i tw. Hopfa o śladzie; zastosowania grup homologii w fizyce.

3. Grupy homotopii: grupa fundamentalna i jej własności; typ homotopijny wybranych przestrzeni topologicznych; homotopie wyższych rzędów; uniwersalna przestrzeń nakrywająca a anyony; parametr porządku
i wzbudzenia topologiczne; grupy homotopii w klasyfikacji defektów.

Wymagana wiedza i zakres:

analiza matematyczna, mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

N. Nakahara, Geometry, Topology and Physics, A. Hilger, Bristol 1990.

A. S. Schwarz, Topology for Physicists, Springer Berlin 1994.

A. S. Schwarz, Quantum Field Theory and Topology, Springer, Berlin 1993

C. Nash, S. Sen, Topology and Geometry for Physicists, Academic Press, London 1989.


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Fizyka układów mezoskopowych (nanostruktur)

Kod kursu:

S235

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Elżbieta Zipper

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

  • podstawowe pojęcia i definicje,
  • koherencja kwantowa w układach mezoskopowych,
  • spektrum energii,
  • prądy trwałe w mezoskopowych pierścieniach,
  • prądy spontaniczne w mezoskopowych układach o geometrii cylindra,
  • energia swobodna, ciepło właściwe, podatność,
  • porównanie stanu koherentnego mezoskopowego układu ze stanem nadprzewodzącym.

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka statystyczna, mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

Quantum Coherence in Mesoscopic Systems, B. Kramer (editor), NATO ASI Series, Plenum

Press, NYork, 1991.

Introduction to Mesoscopic Physics, Y. Imry, Oxford University Press, 1997.


SC: 13.2

Nazwa kursu:

Zastosowanie teorii grup w fizyce

Kod kursu:

S236

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Michał Matlak

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Grupy dyskretne i ciągłe. Abstrakcyjna teoria grup. Podgrupy. Warstwy. Tw. Lagrange'a. Izomorfizm. Homomorfizm. Grupy permutacji. Klasy elementów sprzężonych. Podgrupa niezmiennicza. Iloczyn prosty. Mnożenie klas. Grupy punktowe i elementy teorii grup przestrzennych. Te-oria reprezentacji grup skończonych. Lematy Schura, Wielkie tw. o ortogo-nalności. Wymiar reprezentacji nieredukowalnej i rząd grupy. Iloczyn pro-sty reprezentacji. Operatory rzutowe. Symetria zaburzenia, a rozszczepienie poziomów. Reguły wyboru. Elementy teorii grup Liego. Grupa obrotów. Grupa SU(2). Grupy podwójne. Generatory i reprezentacje grupy obrotów. Szereg Clebsha-Gordona. Tw. Wignera-Eckarta. Drgania molekuł (częs-tości i polaryzacje). Efekt Jahna-Tellera. Orbitale symetrii. Reprezentacja grup przestrzennych. Grupa wektora falowego. Drganie sieci. Symetria
a struktura pasmowa ciał stałych.

Wymagana wiedza i zakres:

Algebra, analiza

Forma egzaminu:

Ustny

Zapisy na zajęcia:

Są wymagane

Literatura:

M. Hamermesh, Teoria grup w zastosowaniu do zagadnień fizycznych, PWN 1968.

M. Tinkham, Group theory and quantum mechanics, McGraw-Hill, 1964.

F. A. Cotton, Teoria grup. Zastosowanie w chemii, PWN 1973.


 

S.C.: 13.2

Nazwa kursu:

Procesy losowe w przyrodzie

Kod kursu:

S237

Rodzaj zajęć:

Wykład

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Jerzy Łuczka

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Elementy teorii prawdopodobieństwa. Procesy stochastyczne. Pro-cesy Markowa. Rozwinięcie Kramersa-Moyala i twierdzenie Pawuli. Rów-nania dyfuzji Kołmogorowa-Fokkera-Plancka. Nieciągłe procesy stochas-tyczne i równanie Kołmogorowa-Fellera. Procesy urodzin i  śmierci. Sto-chastyczne równania różniczkowe. Metody funkcjonalne i twierdzenie Fu-rutsu-Donskera-Nowikowa. Źródła losowości: układy otwarte. Modele szu-mu. Normalna i  anomalna dyfuzja. Procesy aktywacji i transportu induko-wane fluktuacjami.

Wymagana wiedza i zakres:

analiza matematyczna

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A. Papoulis, Probability, Random Variables, and Stochastic Processes (Mc Graw-Hill, 1965).

C. W. Gardiner, Handbook of Stochastic Methods (Springer, 1985)

H. Risken, The Fokker-Planck Equation (Springer, 1996).

G. W. Weiss, Aspects and Applications of the Random Walk (North-Holland, 1994).

Sh. Kogan, Electronic Noise and Fluctuations in Solids (Cambridge University Press, 1996).


S.C.: 13.2

Nazwa kursu:

Modelowanie procesów losowych

Kod kursu:

S238

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Jerzy Łuczka

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wydawca przeprasza za brak treści programowych tego wykładu, co zaistniało z powodów od niego niezależnych.

Wymagana wiedza i zakres:

analiza matematyczna

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

 

 

 


 

S.C.: 13.2

Nazwa kursu:

Teoria chaosu i fraktali

Kod kursu:

S315

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Jerzy Łuczka

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wydawca przeprasza za brak treści programowych tego wykładu, co zaistniało z powodów od niego niezależnych.

Wymagana wiedza i zakres:

analiza matematyczna

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

 

 

 


 

S.C.: 13.2

Nazwa kursu:

Języki programowania

Kod kursu:

S316

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Maciej Maśka

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wydawca przeprasza za brak treści programowych tego wykładu, co zaistniało z powodów od niego niezależnych.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

 

 

 


 

S.C.: 13.2

Nazwa kursu:

Programowanie w języku C++

Kod kursu:

S317

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Marcin Mierzejewski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wydawca przeprasza za brak treści programowych tego wykładu, co zaistniało z powodów od niego niezależnych.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy programowania

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

 

 

 


 


ZAKŁAD FIZYKI CIAŁA STAŁEGO


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Eksperymentalne metody badania struktury elektronowej

Kod kursu:

S240

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Jacek Szade

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wykład zawiera omówienie technik eksperymentalnych stosowanych do badania struktury elektronowej ciał stałych zarówno pod kątem stanów rdzeniowych jak i pasma walencyjnego. Omawiane są m.in. spektroskopia fotoelektronów wzbudzanych promieniowaniem rentgenowskim i ultrafioletowym, spektroskopia elektronów Auger, emisja i absorpcja promieni rentgenowskich, spektroskopia strat energii elektronów. Zostaną przedstawione elementy fizyki powierzchni i specyfika metod badawczych fizyki powierzchni. Omówione będzie promieniowanie synchrotronowe, jego powstawanie, właściwości i zastosowania. Wykład zawiera tez krótki opis technicznej strony metod badawczych fizyki powierzchni, jak np. otrzymywanie ultra-wysokiej próżni, czy analiza energii elektronów.

Wymagana wiedza i zakres:

kurs podstaw fizyki, wstęp do fizyki ciała stałego, podstawy mechaniki kwantowej

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

Ley, Cardona, Photoemission in Solids, Springer-Verlag Berlin 1987

Hüfner, Photoelectron Spectroscopy, Springer-Verlag Berlin 1995


SC: 13.2

 

Nazwa kursu:

Wybrane zagadnienia z fizyki kryształów

Kod kursu:

S241

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Prof. dr hab. A. Ratuszna

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Dynamika sieci – drgania atomów w sieci krystalicznej, opis symetrii kryształów na bazie teorii grup, symetria modów drgań, dynamika sieci w ujęciu teorii grup, eksperymentalne badania drgań sieci: rozpraszanie Ramana, nieelastyczne neutronów i promieni x.

2. Strukturalne przejścia fazowe (SPT) – drgania sieci a ciepło właściwe, kryształy anharmoniczne a przejścia fazowe, klasyfikacja przejść fazowych: teoria Landau’a, model Isinga.

3. Mechanizm SPT na przykładzie kryształów typu perowskitu ABX3.

 

Wymagana wiedza i zakres:

elementy krystalografii i fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny/lub pisemny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A. Cotton- Teoria grup-zastosowania w chemii,  PWN 1973

H. Poulet & J. P. Mathieu: Drgania sieci i symetria kryształów, Gordon &Beach Press 1970

(in russian),

A. Durczewski, J. Klamut & J. Sznajd Wstęp do fizyki przejść fazowych, PWN 1980,

Z. Kęcki: Podstawy spektroskopii   molekularnej, PWN 1998


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Strukturalna analiza rentgenowska

Kod kursu:

S242

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. A. Ratuszna

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Fizyczne aspekty rozpraszania promieni X na uporzadkowanych kryształach. Metody określenia struktury krystalicznej: analiza Pattersona
i Fouriera, metody bezpośrednie. Metoda Rietvelda udokładniania struktury kryształu. Omówienie technik eksperymentalnych.

 

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy krystalografii i fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny/lub pisemny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

M Van Meerssche & J. Feneau-Dupont: Krystalografia i chemia strukturalna PWN 1984

P. Luger: Rentgenografia strukturalna monokryształów, PWN 1989

M. F. Ladd & R. A. Palmer Structure determination by X-ray crystallography, Plenum Press

1985

Z. Trzaska-Durski: Podstawy krystalografii strukturalnej i rentgenowskiej PWN 1994


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wpływ struktury elektronowej na własnosci fizyczne związków międzymetalicznych

Kod kursu:

S243

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

dr hab. Grażyna Chełkowska

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

  1. Struktura elektronowa metali i związków międzymetalicznych.
  2. Rentgenowska spektroskopia fotoelektronowa (XPS).
  3. Wpływ struktury elektronowej na własności związków międzymetalicznych na bazie ziem rzadkich.

Wymagana wiedza i zakres:

wstęp do fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

artykuły przeglądowe

 


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Transportowe i magnetyczne własności metali i związków międzymetalicznych

Kod kursu:

S244

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr

L

L. godz./tyg:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Dr hab. Grażyna Chełkowska

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Równanie Boltzmanna.

2. Przewodnictwo elektryczne.

3. Przewodnictwo cieplne.

4. Efekty termoelektryczne.

5. Efekty galwanomagnetyczne.

6. Wpływ pola krystalicznego na zjawiska transportu
w związkach międzymetalicznych z ziemiami rzadkimi.

Wymagana wiedza i zakres:

Wstęp do fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

artykuły przeglądowe


 

SC:13.2

Nazwa kursu:

Własności  elektryczne, galwanomagnetyczne i termoelektryczne metali i półprzewodników.

Kod kursu:

S245

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Krystyna Mateja-Kaczmarska

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Opór elektryczny w metalach i półprzewodnikach niemagnetycznych i magnetycznych z uwzględnienem takich efektów jak: pole krystaliczne, fluktuacja spinów, efekt Kondo. Efekt Halla, kwantowy efekt Halla, efekt Szubnikowa - de Haasa. Magnetoopór, w tym również gigantyczny (GMR) i kolosalny (CMR) Zjawisko termoelektryczne. Przejścia metal-izolator. Wykorzystanie w/w zjawisk w praktyce. Wykład bogato ilustrowany najnowszymi danymi eksperymentalnymi.

Wymagana wiedza i zakres:

wstęp do fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

F. J. Blatt  Fizyka zjawisk elektronowych w  metalach i półprzewodnikach, PWN, W-wa, 1973

Z. Henkie “ Fizyka i chemia ciała stałego", Ossolineum. Wroclaw,1977, s.203

J. M. Fournier, E. Gratz, w  “Handbook on  the Physics and Chemistry of Rare Earths"  eds.

K. A. Gschneider and L.Eyring, Elsevier Science, 1993, vol.17, p. 409

N. F. Mott  “Metal-insulator transitions", eds.Taylor and Francis, London, 1990

E. Bauer, Adv.Phys. 40 (1991) 417


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wybrane zagadnienia z metod badawczych fizyki ciała stałego

Kod kursu:

S246

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr Jan Heimann

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Pomiar wielkości fizycznych związanych z magnetyzmem substancji, metody i przyrządy stosowane w pomiarach statycznej podatności magnetycznej, pomiar metodą zmiennopolową zespolonej podatności magnetycznej (czułość, błędy pomiarowe).

Pomiary oporności elektrycznej, składowe oporu elektrycznego występujące w metalach i stopach magnetycznych, metody i przyrządy stosowane w pomiarach stałoprądowych oporu elektrycznego, metoda van der Pauw, metody zmiennoprądowe pomiaru oporu elektrycznego (prądem przemiennym oraz bezkontaktowe, magnetoopór, badanie powierzchni Fermiego, kierunki otwartych orbit).

Pomiar temperatury; skala Kelvina a ITS-90, punkty stałe, zakresy i wzorce, skalowanie wzorców wtórnych oraz innych czujników stosowanych w praktyce, zakres ich stosowania, wady, zalety, skale oparte na zależności temperatury wrzenia skroplonych gazów od ciśnienia.

Diagramy fazowe, przykłady technologii otrzymywania metali i stopów technicznych (metalurgia surówki, żeliwa, stali, metali nieżelaznych), technologia pierwiastków ziem rzadkich i ich stopów.

Wymagana wiedza i zakres:

kurs podstaw fizyki, wstęp do fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

pisemny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:
A. Oleś, "Metody doświadczalne fizyki ciała stałego", WNT, Warszawa, 1998.
R. M. White, "Kwantowa teoria magnetyzmu", PWN, Warszawa 1979.
S. Rudnik, "Metaloznawstwo", PWN, Warszawa 1996.
B. Jeżowska-Trzebiatowska, S. Kopacz, T. Mikulski,
"Występowanie i technologia pierwiastków rzadkich", PWN, Warszawa 1990.
Zestaw publikacji.

 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Spektroskopowe techniki badawcze

Kod kursu:

S247

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr Antoni Winiarski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Rodzaje spektroskopii, struktura elektronowa pierwiastków
i związków chemicznych, przejścia elektronowe, reguły wyboru, widma ab-sorpcyjne, spektrometria UV / VIS, analiza jakościowa i ilościowa, spektroskopia fotoelektronów wzbudzanych promieniami rentgenowskimi (XPS) lub ultrafioletem (UPS), spektrometria masowa jonów wtórnych (SIMS, SNMS), spektroskopia elektronów Auger’a (AES).

Wymagana wiedza i zakres:

kurs podstawowy fizyki

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

T. Nowicka-Jankowska, E. Wieteska,  K. Gorczyńska,  A.Michalik “Spektrometria UV / VIS

w analizie chemicznej, PWN, W-wa 1988

J. Twardowski “Biospektroskopia 2", PWN, W-wa 1989

G.W. Ewing “Instrumental Methods of Chemical Analysis" McGraw-Hill Book Company,

1985


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Fizyczne podstawy magnetyzmu

Kod kursu:

S248

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Wiesława Zarek

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Magnetyczne momenty atomów

2. Magnetyzm atomów, jonów i molekuł: dia- i paramagnetyzm; magnetyzm

gazu elektronowego.

3. Magnetyczne oddziaływania wymienne.

4. Magnetyzm kolektywny i uporządkowane struktury magnetyczne.

5. Magnetyzm metali i stopów.

6. Amorfizm magnetyczny: szkła spinowe, supermagnetyzm.

7. Metody badań własności  magnetycznych.

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka ciała stałego, mechanika kwantowa

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A. H. Morrish Fizyczne podstawy magnetyzmu   PWN W-wa 1970,

C. M. Hurd,Contenporary Phys.23,469 (1980),

P. J. Brown, Physica, 137B, 31 (1986),

R. W. Cahn, Contemporrary Phys., 21, 43 (1980),

K. Binder Reviews of Modern Phys., 58, 801 (1986),

U. Krey, Journal of Magnetism and Magnetic Materials, 6, 27 (1997).


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Procesy krystalizacji

Kod kursu:

S249

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Ewa Talik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Termodynamiczne podstawy krystalizacji

2. Podstawy teoretyczne procesów zarodkowania i wzrostu kryształów

3. Segregacja składnika

4. Krystalizacja komórkowa i dendrytyczna

5. Krystalizacja eutektyk, perytektyk i monotektyk

6. Metody otrzymywania monokryształów

7. Defekty struktury

8. Metody charakteryzacji kryształów

9. Aktualne aspekty krystalizacji: rozwój teorii wzrostu kryształów,
krystalizacja w Kosmosie, krystalizacja materiałów biologicznych
i półprzewodnikowych, zastosowania i znaczenie monokryształów

Wymagana wiedza i zakres:

kurs podstawowy fizyki, wstęp do fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

pisemny lub ustny - do uzgodnienia

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

K. Sangwal "Elementary Crystal Growth"

Artykuły przeglądowe


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Radiospektroskopia i jej zastosowanie w badaniach fizyko-chemicznych

Kod kursu:

S250

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab.Danuta Skrzypek

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Zjawisko rezonansu magnetycznego (MR):obraz klasyczny i kwantowy.

Spektroskopia EPR ( pole krystaliczne, struktura subtelna i nadsubtelna, szerokość linii i zjawiska relaksacji, rodniki organiczne i nieorganiczne).

Czynniki kształtujące widmo NMR ( przesunięcie chemiczne, sprzężenie spinowo-spinowe, multipletowość linii).

Specyfika widm 13C NMR.

Dwuwymiarowa spektroskopia NMR.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A.Abragam, B.Bleaney, Electron Paramagnetic Resonance of Transitions Ions, Clarendon

Press, Oxford 1970

A.Abragam, Principles of Nuclear Magnetism, Oxford University Press, 1988

M.Symons, Spektroskopia EPR  w chemii i  biochemii, PWN, 1987

Metody Spektroskopowe, praca zbiorowa pod redakcją W.Zielińskiego i A. Rajcy, WNT, 2000


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Spektroskopia Elektronowego Rezonansu Spinowego(ESR)

Kod kursu:

S251

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Danuta Skrzypek

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Zjawisko rezonansu  magnetycznego - obraz klasyczny i kwantowy.

2. Teoria widm kryształów jonowych:

- pole krystaliczne

- metoda hamiltonianu spinowego

- struktura subtelna i nadsubtelna widm

- wpływ oddziaływań magnetycznych na kształt widma ESR

3. Efekty relaksacji paramagnetycznej:

- oddziaływania spin-spin

- oddziaływania spin-sieć

- efekty wąskiego gardła

4. Rezonans spinowy w układach magnetycznie uporządkowanych

rezonans ferro- i antyferromagnetyczny.

5. Szczególne cechy zjawiska ESR w metalach.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

pisemny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A. Abragam, B. Bleaney, Electron  Paramagnetic Resonance  of Transition Ions, Clarendon

Press,  Oxford 1970

M. Symons, Chemical and Biochemical Aspects of ESR Spectroscopy, Van Nostrand Comp.

1978

Zestaw  publikacji


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Praktyczne zastosowania analizy powierzchni

Kod kursu:

S252

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Ewa Talik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Struktura elektronowa a własności materii

2. Dyfrakcja fotoelektronów i jej wpływ na analizę powierzchni

3. Analiza powierzchni w fizyce półprzewodników

4. Analiza polimerów i biopolimerów

5. Analiza materiałów biomedycznych

6. Zastosowania w ochronie środowiska

 

Wymagana wiedza i zakres:

kurs podstawowy fizyki, wstęp do fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

pisemny lub ustny - do uzgodnienia

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

S. Hüfner "Photoelectron spectroscopy"

Artykuły przeglądowe


 

S.C.: 13.2

Nazwa kursu:

Rezonans magnetyczny i obrazowanie w medycynie

Kod kursu:

S253

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wydawca przeprasza za brak treści programowych tego wykładu, co zaistniało z powodów od niego niezależnych.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy technik rezonansowych

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

 

 

 


 

S.C.: 13.2

Nazwa kursu:

Nowe związki międzymetaliczne z silnymi korelacjami
elektronowymi

Kod kursu:

S254

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Andrzej Ślebarski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wydawca przeprasza za brak treści programowych tego wykładu, co zaistniało z powodów od niego niezależnych.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy technik rezonansowych

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

 

 

 


 


ZAKŁAD FIZYKI JĄDROWEJ i JEJ ZASTOSOWAŃ

 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Promieniotwórczość naturalna i spektroskopowe metody jej badania.

Kod kursu:

S255

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr Beata Kozłowska;  dr E. Popiel

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

 

1. Naturalne szeregi promieniotwórcze jąder ciężkich.

2. Warunki równowagi promieniotwórczej w szeregach promieniotwórczych równania Batemana.

3. Długożyjące, "egzotyczne" izotopy a- i b-promieniotwórcze.

4. Spektrometria g jako metoda badania promieniotwórczości naturalnej.

5. Detekcja charakterystycznego promieniowania X ciężkich pierwiastków jako źródło informacji o występowaniu niektórych ciężkich pierwiastków w próbkach środowiskowych.

6. Spektrometria promieniowania a jako źródło informacji o naturalnych izotopach a-promieniotwórczych.

7. Spektrometria ciekłoscyntylacyjna jako metoda badania a- i b- promie-niotwórczości.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

Podręczniki o eksperymentalnych aspektach detekcji promieniowania a, b i g.

J. B. England: Metody doświadczalne fizyki jądrowej

prace, wskazane przez wykładowców


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Modele jądrowe. Spektroskopia jądra atomowego.

Kod kursu:

S256

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr Wojciech Osoba;  dr E. Popiel

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Ogólna charakterystyka jąder atomowych.

2. Wyznaczanie rozmiarów jąder atomowych (metody wykorzystujące siły jądrowe, metody wykorzystujące oddziaływania elektromagnetyczne).

3. Wyznaczanie ładunku jąder atomowych.

4. Masy jąder atomowych.

5. Wyznaczanie spinów i momentów elektromagnetycznych jąder atomowych.

6. Parzystość poziomów jądrowych.

7. Wyznaczanie czasów życia poziomów jądrowych.

8. Modele jądrowe (powłokowy, kolektywny, kroplowy).

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A. Strzałkowski: Wstęp do fizyki jądrowej

Z. Wilhelmi: Fizyka reakcji jądrowych

W. S. C. Williams: Nuclear and Particle Physics

J. B. England: Metody doświadczalne fizyki jądrowej

H. Haken, H. C. Wolf: Atomy i kwanty


 

 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Reakcje jądrowe z ciężkimi jonami

Kod kursu:

S257

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. W. Zipper;  dr hab. J. Kisiel

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Ogólna charakterystyka reakcji z ciężkimi jonami. Elastyczne i nie-elastyczne rozpraszanie. Reakcje transferu. Reakcje głęboko nieelastyczne. Reakcje fuzji i reakcje rozszczepienia. Multifragmentacja. Temperatura materii jądrowej. Modele i teoria opisu zderzeń i reakcji jądrowych. Potencjałowy opis fuzji. Dynamika oddziaływań ciężkich jonów. Zjawiska polaryzacyjne. Gigantyczne rezonanse. Wzbudzenia Coulombowskie. Wiązki radioaktywne. Jądra w stanach ekstremalnych. Reakcje z ciężkimi jonami od MeV/A do GeV/A. Astrofizyka jądrowa z ciężkimi jonami. Technika eksperymentalna badania zderzeń ciężkich jonów.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

T. Mayer – Kuckuk, Fizyka jądrowa, PWN W-wa 1987

P. E. Hodgson, Nuclear Heavy – ion Reactions, Clarendon Press Oxford 1978

R. Bock (editor) Heavy – ion collision, North-Holand Publishing Company 1980


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Reakcje jądrowe

Kod kursu:

S258

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Jan Kisiel;  prof. dr hab. W. Zipper

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przemiot do wyboru

Opis:

Program wykładu obejmuje następujące tematy: zasady zachowania w reakcjach jądrowych, związek między amplitudą rozpraszania
a przekrojem czynnym, rozpraszanie sprężyste w polu sił centralnych, twierdzenie optyczne, przybliżenie PWBA i DWBA, macierz rozpraszania
i jej własności, podział reakcji jądrowych, model optyczny, potencjały modelu optycznego, przybliżenie WKB, reakcje z utworzeniem jądra złożonego, reakcje przekazu, przykłady eksperymentów w fizyce jądrowej.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A.D. Martin, T.D. Spearman, Elementary particle theory, North – Holland, Amsterdam 1970

A. Strzałkowski, Wstęp do fizyki jądra atomowego, PWN W-wa 1978

T. Mayer – Kuckuk, Fizyka jądrowa, PWN W-wa 1987


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Eksperymentalne podstawy fizyki jądrowej i cząstek  elementarnych

Kod kursu:

S259

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Jan Kisiel;  prof. dr hab. W. Zipper

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Omówienie najważniejszych eksperymentów w fizyce jądrowej
i cząstek elementarnych (m.in. odkrycie jądra atomowego, pozytonu, neut-ronu, pionu, antyprotonu, rezonansów mezonowych i barionowych, cząstek dziwnych, kwarków i gluonów, prądów neutralnych, bozonów W
ą i Z0).

Szczegółowo zostaną omówione podstawy eksperymentalnej fizyki neutrin
z uwzględnieniem źródeł, detekcji oraz pomiarów oscylacji tych cząstek.

Omówienie każdego eksperymentu zawiera: podstawy teoretyczne pomiaru, opis układu pomiarowego wraz z podstawami detekcji różnych rodzajów promieniowania, dyskusję wyników i ich znaczenia dla rozwoju fizyki jądrowej i cząstek elementarnych.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

R. N. Cahn, G. Goldhaber, The experimental foundations of Particle Physics, Cambridge Uni-
    versity Press, Cambridge 1989.

F. Close, The cosmic onion, Heinemann Educational Books, London 1983

E. Segre, J. Wiley, Experimental Nuclear Physics, NYork 1959.


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Eksperymentalna fizyka neutrin

Kod kursu:

S260

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. Jan Kisiel

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Program wykładu obejmuje następujące tematy:

- wstęp – własności neutrin;

- źródła neutrin – naturalne (słoneczne, atmosferyczne, z wybuchu       supernowej, geoneutrina, neutrina reliktowe) i sztuczne (neutrina akceleratorowe – fabryka neutrin, wiązka beta, neutrina reaktorowe);

- oddziaływanie neutrin z materią;

- metody detekcji neutrin (m.in. detektory wodne, wypełnione ciekłym scyntylatorem lub płynnym gazem);

- mechanizm oscylacji neutrin (w próżni i w materii – efekt MSW);

- bezpośrednie pomiary masy neutrin;

- przegląd współczesnych eksperymentów neutrinowych;

- perspektywy fizyki neutrin – planowane wiązki neutrin i proponowane eksperymenty.

- rozpad nukleonu – przewidywania i obecne "upper limits";

- badanie ciemnej materii.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

Ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J.N.Bahcall, Neutrino Astrophysics, Cambridge University Press, Cambreidge, 1989

K.Zuber, Neutrino Physics, IOP Publishing, 2003.

 


 

 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Wybrane metody eksperymentalne fizyki jądrowej w badaniach fazy skondensowanej.

Kod kursu:

S261

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr Eustachy Popiel;  dr Wojciech Osoba

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Klasyfikacja eksperymentalnych metod fizyki jądrowej, wykorzystywanych

w badaniach własności materii skondensowanej.

2. Anihilacja pozytonów w materii skondensowanej

- a. wyznaczanie rozkładów kątowych kwantów 2-fotonowej anihilacji;

- b. wyznaczanie czasów życia pozytonów;

- c. wyznaczanie poszerzenia dopplerowskiego linii widma 2-fotonowych anihilacji pozytonów.

3. Wsteczne rozpraszanie cząstek a w monokryształach (channeling). Wyko-rzystanie "channellingu" cząstek a do lokalizacji implantowanych atomów-domieszek w monokryształy Si.

4. PAC - Zaburzone korelacje kierunkowe w kaskadach g-g. Szczegółowy, teo-    retyczny opis kaskadowych przejść g-g.

5. Podstawy spektroskopii  mössbauerowskiej. Procesy bezodrzutowej emisji
i absorpcji kwantów
g. Wpływ oddziaływań nadsubtelnych jądra z otoczeniem w krysztale na układ poziomów energetycznych tego jądra. Spektrometria mössbauerowska dla 57Fe.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy fizyki jądrowej; zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

K. Siegbahn Edition Alpha-, Beta- and Gamma-Ray Spectroscopy (PAC Method)

G. Schatz; A Weidinger Nucleare Festkorperphysik(Neutrons, Mossbauer, Annihilation, PAC)

L. Eriksson; J. A. Davies; J. W. Mayer; Ion implantation Studies in Silicone (channeling)


 

SC: 13.5

 

Nazwa kursu:

Spektroskopia mezonów w zderzeniach proton-proton

Kod kursu:

S262

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

Prowadzący:

dr hab. Marek Siemaszko

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Statyczny model kwarków. Klasyfikacja mezonów. Mechanizmy produkcji i identyfikacji mezonów i rezonansów mezonowych. Kinematyka reakcji prowadzących do produkcji mezonów, masa niezmiennicza, metoda masy brakującej, wykres Dalitza. Elementy teorii oddziaływań w zderzeniach proton-proton. Pomiar przekrojów czynnych na produkcję mezonów w zderzeniach proton-proton w pobliżu progu – instalacja COSY-11. Zagadnienia eksperymentalne: wewnętrzna tarcza wodorowa, komora rozproszeń, detektory do identyfikacji torów i czasu przelotu produktów reakcji, system akwizycji danych. Metody komputerowe i narzędzia programistyczne do symulacji i wizualizacji zdarzeń w układach detekcyjnych.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

D. H. Perkins, Wstęp do fizyki wysokich energii, PWN, W-wa 1989.

H. Frauenfelder, E. Henley, Subatomic Physics, Prentice Hall.


 

SC: 13.5

Nazwa kursu:

Oddziaływanie promieniowania jądrowego z materią - detektory promieniowania

Kod kursu:

S263

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr Wojciech Osoba;  dr E. Popiel

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Oddziaływanie z materią cząstek naładowanych i neutralnych.

2. Biologiczne skutki oddziaływania promieniowania jonizującego z materią ożywioną.

3. Detektory promieniowania jonizującego (jonizacyjne, śladowe, magnetyczne cząstek naładowanych, ugięciowe, scyntylacyjne, półprzewodnikowe, obecnie używane układy detekcyjne).

4. Akceleratory cząstek (elektrostatyczne, cyklotrony, synchrotrony, akcele-    ratory liniowe, akceleratory ze zderzającymi się wiązkami).

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A. Strzałkowski: Wstęp do fizyki jądrowej

W. S. C. Williams:  Nuclear and Particle Physics

W. R. Leo: Techniques for Nuclear and Particle Physics Experiments

G. K. Kuall: Radiation Detection and Measurements

J. B. England: Metody doświadczalne fizyki jądrowej


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Komputerowe symulacje eksperymentów w fizyce jądrowej

Kod kursu:

S264

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr  Jacek Czakański,  dr Elżbieta Stephan

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Metoda Monte Carlo, pakiety symulacyjne, zastosowanie symulacji w projektowaniu układów pomiarowych i interpretacji danych eksperymentalnych.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

 


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Podstawy radioterapii nowotworów

Kod kursu:

S265

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr Adam Konefał

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Cel i strategia radioterapii.

2. Teleterapia.

Urządzenia wytwarzające wiązki terapeutyczne. Charakterystyka wiązek fotonowych i elektronowych. Techniki napromieniania. Pomiary dozymetryczne. Dozymetria in vivo dla teleterapii. Problem “czystości" wiązek terapeutycznych.

3. Terapia neutronami.

4. Brachyterapia.

Źródła promieniowania stosowane w brachyterapii. Metoda kalibracji źródeł w brachyterapii. Dozymetria in vivo dla brachyterapii.

Wymagana wiedza i zakres:

zaliczone 6 semestrów

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

Waldemar Scharf: Akceleratory biomedyczne

Włodzimierz Łobodziec: Dozymetria promieniowania jonizującego

A. Konefał: Electron beam in radiotherapy. Polish Journal of Medical Physics and Engineering,

Vol. 3, No 2, 93-105, (1997)

William J. Price: Nuclear radiation detection

A. Strzałkowski: Wstęp do fizyki jądrowej

J. B. England: Metody doświadczalne fizyki jądrowej


 


ZAKŁAD METOD KOMPUTEROWYCH FIZYKI


 

SC: 11.3

Nazwa kursu:

Metody informatyczne w naukach przyrodniczych

Kod kursu:

S266

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Z. Gburski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Podstawowe mechanizmy programowania w językach C/C++ oraz  Java.

2. Generowanie obiektów i zdarzeń na scenie wirtualnej - elementy języka     VRLM.

3. Symulacje komputerowe z wykorzystaniem C++, Java oraz VRLM.

4. Prezentacje multimedialne oraz selekcja informacji na serwerach www.

5. Biblioteki numeryczne IMSL i NAG. Zintegrowane pakiety matematycz-ne (MATHEMATICA, MAPLE, ORIGIN, SIGMAPLOT).

6. Systemy ekspertowe – wprowadzenie.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

J. Grębosz, Symfonia C++,  Oficyna Kallimach, Karków 1997.

L. Lemay, C. Perkins, Java 1.1, Helion,  Gliwice 1998.


 

SC: 11.3

Nazwa kursu:

Komputerowa symulacja i analiza  zjawisk fizycznych

Kod kursu:

S267

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Z. Gburski

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

1. Klasyczne symulacje dynamiki atomów i molekuł. Symulacje kompute-rowe ab initio MD (metoda Car - Parinello i jej odmiany).

2. Metoda Monte-Carlo.

3. Mechanizmy programowania obiektowego.

4. Matematyczna teorii informacji, entropia informacyjna.

5. Elementy informatyki kwantowej (qubits, teleportacja,...itp.).

6. Sieci neuronowe - wprowadzenie.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

M. Allen, D. Tildesley,  Computer simulation of liquids, Oxford, 1987.

D. Frenkel, B. Smit Understanding Molecular  Simulation,  Academic Press, 1997

D. Hermann, Podstawy symulacji komputerowych, WNT, 1997


 

 


ZAKŁAD FIZYKI MEDYCZNEJ




SC:

Nazwa kursu:

Fizyka białek

Kod kursu:

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

Prowadzący:

dr A. Michnik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Wszechobecność białek, funkcje białek, białka jako czujniki kontrolujące przepływ energii. Charakterystyka aminokwasów. Optyczna czynność cząsteczek. Budowa białek. Hierarchiczność struktury białek, jej badanie z zastosowaniem różnych metod fizycznych i przewidywanie na podstawie modeli teoretycznych. Siły molekularne w strukturach biologicznych, niekowalencyjne oddziaływania międzycząsteczkowe. Woda w układach biologicznych. Roztwory wodne białek jako roztwory koloidalne. Badania stabilności białek w roztworach wodnych. Fizyczne zasady rządzące procesem fałdowania białek. Termodynamiczne i kinetyczne modele opisu przejścia białka ze stanu natywnego do zdenaturowanego. Spektroskopowe i kalorymetryczne metody badania asocjacji niskocząsteczkowych ligandów z makrocząsteczkami białek.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy termodynamiki i fizyki statystycznej

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

Literatura:

M. B. Jackson, "Molecular and Cellular Biophysics", Cambridge University Press 2006.

A. V. Finkelstein, O. B. Ptitsyn, "Protein physics“, Academic Press 2002.

K. Huang, "Lectures on statistical physics and protein folding“, World Scientific Publishing Co. Pte. Ltd. 2005.

M. Bryszewska, W. Leyko, "Biofizyka dla biologów", PWN 1997.

R. Mierzecki, "Oddziaływania międzymolekularne", PWN 1974.



SC: 13.2

Nazwa kursu:

Metody statystyczne w zastosowaniach medycznych

Kod kursu:

S270

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

dr A. Michnik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Testy nieparametryczne. Analiza wariancji. Korelacja cząstkowa i wieloraka. Regresja wielokrotna. Analiza reszt w modelu regresji. Regresja nieliniowa. Regresja logistyczna.

 

 

 

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

pisemny lub ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

A. Stanisz, “Przystępny kurs statystyki z wykorzystaniem programu STATISTICA PL na przy-

kładach z medycyny", Tom II, Kraków 2000

M. Bland, "An Introduction to Medical Statistics", Oxford University Press, 2000

W. Jędrychowski, A. Penar, "Statystyczna analiza wyników badań naukowych w medycynie

i biologii" Wyd. Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2000


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Podstawy diagnostyki i leczenia chorób nowotworowych

Kod kursu:

S271

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

dr  n. med. A. Zajusz

Instytut / Wydział:

Centrum Onkologii

Status kursu dla różnych specjalności:

obowiązkowy dla LFMed

Opis:

1. Wiadomości o chorobach nowotworowych, epidemiologia, diagnostyka, stopniowanie,  rokowanie  i leczenie.

2. Teleradioterapia, bachyroterapia, hypertermia, chemiczne modyfikatory odpowiedzi na promieniowanie.

3. Nowotwory: płuc, regionu głowy i szyi, sutka, narządu rodnego kobiet, układu: pokarmowego, moczowego.

4. Powikłania po leczeniu onkologicznym, leczenie wspomagające.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

pisemny  i/lub ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

T. Koszarowski, Onkologia kliniczna, PZWL,1985

A. Kułakowski, E. Towpik, Zasady rozpoznawania i leczenia nowotworów, Wyd.Polskiej Fun-

dacji Europejskiej Szkoły Onkologii, 1997

M. Pawlicki, Etiogeneza i patogeneza nowotworów, a-media press,1997

Międzynarodowa Unia Przeciwrakowa, Onkologia kliniczna, Podręcznik dla studentów i lekarzy, PZWL, 1996.


 

 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Biomagnetyzm

Kod kursu:

S272

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

prof. dr  hab. Z. Drzazga

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Bioprądy, pole magnetyczne wywołane prądami jonowymi i ich modelowanie. Magnetyzm atomu kwantowo. Metody badania pól magnetycznych. Pola magnetyczne spontanicznej aktywności mózgu i serca. Magnetoencefalografia i magnetokardiografia. Odpowiedzi wywołane mózgu. Pola magnetyczne tkanek podmagnesowanych i innych narządów. Mechanizmy oddziaływania wolnozmiennych pól elektromagnetycznych  z układami biologicznymi (model ICR i IPR). Magnetometry nadprzewodzące (SQUID) i ich zastosowanie. Pomieszczenia ekranowane magnetycznie.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

pisemny i/lub ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

Z.Dunajski; BIOMAGNETYZM; WKŁ Warszawa 1990, Bioelectromagnetics, Medical Phy-

sics

W. Andra, H. Nowak: MAGNETISM IN MEDICINE, Willey-vch verlag  Berlin GmbH, Berlin

1998.

Bioelectromagnetics, Medical Physics


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Sztuczne narządy i roboty medyczne

Kod kursu:

S273

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

1

Prowadzący:

dr Z. Nawrat

Instytut / Wydział:

Centrum Kardiologii - Zabrze

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Budowa i działanie narządu; metody i urządzenia stosowane do jego zas-
tąpienia. Zjawiska biofizyczne, biochemiczne związane z działaniem narządu będące podstawą tworzenia ideowego projektu sztucznego narządu. Zasada działania i sterowania  urządzeń wprowadzonych do aplikacji klinicznej. Dobór pacjentów. Budowa protez: serca, nerek, wątroby, trzustki, oka, słuchu, narządów ruchu. Zastosowanie robotów w medycynie: roboty chirurgiczne oraz roboty wspomagające rekonwalescencję i opiekę nad pacjentem. Transplantologia i inżynieria tkankowa i genetyczna.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Ultrasonografia

Kod kursu:

S274

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L. godz./tyg.:

1/1

Liczba pkt.:

1/2

Prowadzący:
dr hab. Joanna Ścieszka

Instytut / Wydział:

Śl. A. Med.

Status kursu dla różnych specjalności:

do wyboru studentów LFMed i FMed UM

Opis:

Diagnostyka ultrasonograficzna:

1. Zasady powstawania obrazu i instrumentarium

2. Obrazowanie dwuwymiarowe.

3. Prezentacja M

4. Ultrasonografia narządów jamy brzusznej

5. Artefekty obrazu ultrasonograficznego pomocne w diagnostyce i szkod-liwe.

Ultrasonografia dopplerowska:

1. Zjawisko Dopplera.

2. Doppler spektralny i kolorowy.

3. Dopplerowska ocena zwężenia tętnic szyjnych.

4. Badanie dopplerowskie naczyń szyjnych.

5. Artefekty dopplerowskie.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny/pisemny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Planowanie leczenia w radioterapii

Kod kursu:

S275

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

dr hab. K. Ślosarek

Instytut / Wydział:

Centrum Onkologii - Gliwice

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Matematyczne modele obliczania rozkładów dawek w radioterapii: radioterapia (wiązki zewnętrzne: fotonowe i elektronowe), brachyterapia (napromieniania wewnętrzne: fotony). Systemy informatyczne stosowane
w radioterapii: administracji ruchem chorych, informacji graficznej, sterowania urządzeniami terapeutycznymi, obliczania rozkładów dawek promieniowania jonizującego. Przygotowanie pacjenta do radioterapii; techniki unieruchomiania chorego w czasie seansu terapeutycznego, mechaniczne modyfikatory wiązki promieniowania (kompensatory, bolusy, osłony indywidualne). Komputerowe obliczanie rozkładu dawki: techniki napromieniowania, prezentacje wyników obliczeń (izodozy, histogramy). Kontrola jakości napromieniowania: symulacja napromieniowania, obliczenia rozkładu dawki, weryfikacja pól napromieniowania.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Nowoczesne metody obrazowania (MRI, CT) w diagnostyce medycznej

Kod kursu:

S276

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

L. godz./tyg.:

1/1

Liczba pkt.:

1/2

Prowadzący:

dr hab. n. med. J. Baron,  dr n. med. J. Gibińska

Instytut / Wydział:

Śl. A.Med.

Status kursu dla różnych specjalności:

do wyboru studentów LFMed i FMed UM

Opis:

Diagnostyka obrazowa zmian niedokrwiennych ośrodkowego układu nerwowego. Badanie angio-TK i angio-MR. Diagnostyka obrazowa serca. Badanie wielofazowe TK wątroby w diagnostyce zmian ogniskowych. Diagnostyka schorzeń sutka.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny lub zaliczenie

Zapisy na zajęcia:

nie są wymagane

Literatura:


 

 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Różnicowa mikrokalorymetria skaningowa w badaniach substancji organicznych

Kod kursu:

S278

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lubL

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

dr A. Michnik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru (obowiązkowy dla FMed. UM)

Opis:

Różnicowa kalorymetria skaningowa (DSC) jako technika analizy termicznej. Termodynamiczny opis roztworów. Podstawy kinetyki reakcji chemicznych. Aparatura DSC, specyfika pomiarów mikrokalorymetrycznych. Podstawowe elementy krzywej DSC. Wpływ różnych czynników na wyniki pomiarów DSC. Rozróżnienie metodyki opracowania wyników pomiarów DSC dla procesów kontrolowanych termodynamicznie i kinetycznie. DSC w badaniach roztworów biopolimerów i w charakteryzowaniu przemian fazowych. Modele dekonwolucji krzywych DSC.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

pisemny lub ustny

Zapisy na zajęcia:

 

Literatura:

"Biocalorimetry", red. J. E. Ladbury, B. Z. Chowdhry, John Wiley & Sons Ltd, 1998

E. Freire, “Differential scanning calorimetry" Methods in Molecular Biology, 1995, 40,

191-218

P. L. Privalov, S. A. Potekhin, Scanning Microcalorimetry in Studying Temperature – Induced

Changes in Proteins", Methods Enzymology, 1986, 131, 4 -51


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Oddziaływanie pól elekromagnetycznych niejonizujących z układami biologicznymi

Kod kursu:

S279

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lubL

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

Prof. dr hab. Z. Drzazga

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/ Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru (obowiązkowy dla studentów FMed. UM)

Opis:

Widmo promieniowania elektromagnetycznego niejonizującego PEM. Podstawowe zjawiska elektromagnetyczne. Własności elektryczne i magnetyczne tkanek  Mechanizmy oddziaływania PEM z układami biologicznymi. Modele teoretyczne i obliczenia komputerowe. Efekty biologiczne  działania PEM.- przegląd badań literaturowych. Pomiary pól elektromagnetycznych. Ryzyko zdrowotne i zasady ochrony.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

pisemny lub ustny

Zapisy na zajęcia:

 

Literatura:

Ch. Polk, E. Postopw:; Biological effects of electromagnetic fields, CRC Press  New York

1996

J. Malmivuo, R. Plonsey, "Bioelectromagnetism", Oxford University Press 1995

J. Szóstka; Fale i anteny, WKŁ Warszawa 2000

H. Trzaska ; Pomiary pól elektromagnetycznych w polu bliskim, PWN W-wa - Wrocław 1998

"Biocybernetyka i inżynieria biomedyczna 2000", tom 9 "Fizyka medyczna", red. M. Nałęcz,

Akademicka Oficyna Wydawnicza EXIT, W-wa 2002


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Wybrane zagadnienia fizyki medycznej

Kod kursu:

S280

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lubL

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2(1)

Prowadzący:

prof. dr hab. Zofia Drzazga;  prof. dr hab. Sieroń

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki-Śląska Akademia Medyczna

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiat do wyboru

Opis:

1.Podstawy termodynamiki dla układów biologicznych. Transport ciepła. Termoregulacja. Zastosowanie niskich temperatur w medycynie. Krio-terapia miejscowa i ogólnoustrojowa. Otrzymywanie niskich temperatur dla potrzeb medycznych. Aspekty fizyczne krioterapii ogólnoustrojowej. Skutki biologiczne. Zastosowania kliniczne

2.Badania fizyczne metaloporfiryn i ich znaczenie dla organizmu człowieka.  Fotouczulacze stosowane w diagnostyce i terapii fotodynamicznej (PDD
i PDT) – własności fizykochemiczne i zasady ich działania na poziomie komórek i tkanek. Kliniczne zastosowania PDD i PDT w różnych specjalnościach medycznych: dermatologii, gastroenterologii, laryngologii, pulmonologii.

3. Zarys deontologii i etyki medycznej dla fizyków medycznych.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:

ustny lub zaliczenie

Zapisy na zajęcia:

 

Literatura:

J. A. Tuszynski, J. M. Dixon, "Biomedical Applications of Introductory Physics", John Wiley

& Sons, Inc. 2002

Ślęzak A., Sieroń A., Zarys termodynamiki medycznej. a-medica press, Bielsko-Biała 1998.

Mark W. Zemansky, "Temperatury bardzo niskie i bardzo wysokie", PWN, Poznań 1968.

A.B.P. Lever,  Harry B. Gray, Iron Polphyrins, Part II. Addison-Wesley Publishing Company,

USA 1983.

R. Baumgartner, M. Kiegmair, A. Hofstetter, “Fluorescence Diagnosis of Bladder Tumor",

pp.37-48, Verlang Endo-Press, Tuttlingen, 1998.

Gibiński Kornel: Skąd karta praw pacjenta? Prawa pacjenta a postawa lekarza. Prace Komisji

Etyki Medycznej nr 5. Kraków: PAU 1996, s.5-8.

Gibiński Kornel; Etyka środowiska naukowego Sprawy Nauki 1997 nr 3(35) s.5-8.


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:
Jądrowe Metody Analizy Śladowej w medycynie, biologii i ochronie środowiska.

Kod kursu:
s281

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:
Z lub L

L. godz./tyg.:
1

Liczba pkt.:
2

Prowadzący:
dr M.Tuszyński

Instytut / Wydział:
 Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:
przedmiot do wyboru (obowiązkowy dla IV Med..Med UM)

I. Metoda aktywacyjna

1) Neutronowa Analiza Aktywacyjna – NAA (Neutron Activation Analysis).

2) Metody jonowe – Metody Reakcji Jądrowych. Fotoaktywacja.

II. Spektroskopia mas

1) Metody bezpośrednie mas jonów wiązki

MMS: magnetyczna spektroskopia mas (Magnetic Mass Spectroscopy)

AMS: akceleratorowa spektroskopia mas (Accelerator Mass Spectroscopy)

2) Metody wykorzystujące oddziaływania cząstek z badaną substancją

1. RBS: wsteczne rozpraszanie rutherfordowskie (Rutherford Backscattering Spectroscopy)

2. NRA: metoda reakcji jądrowych (Nuclear Reaction Analysis)

3. ERD: detekcja sprężyście wybitych cząstek (Elastic Recoil Detection Analysis)

4. Efekt kanałowania - Channeling

3) Metody spektrometrii czasu przelotu : TOF: (Time of Flight)

III. Analiza fluorescencyjna.

1. XRF: wzbudzenie fotonami rentgenowskimi (X-ray Fluorescence)

2. RXRF: wzbudzenie izotopami promieniotwórczymi (Radioisotope X-ray Fluorescence)

3. PIXE: emisja charakterystycznego promieniowania X pod wpływem bombardowania cząstakmi naładowanymi (Particle Induced X-ray Emission)

a. SRIXE: wzbudzanie promieniowania X promieniowaniem synchrotronowym (Synchrotron Radiation Induced X-ray Emission)

4. PIGE: wzbudzanie promieniowania gamma protonami (Particle Induced Gamma-RayEmission)

IV. Metody pozytonowe.

V. Jądrowe metody oznaczania stężenia radionuklidów w ekosystemie :

Radionuklidy w glebie, wodzie, powietrzu, żywności i człowieku. Metody pomiaru.

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:
ustny/pisemny

Zapisy na zajęcia:
nie są wymagane

Literatura:

1. Fizyczne metody badań w biologii, medycynie i ochronie środowiska. Redakcja. Andrzej Z. Hrynkiewicz i Eugeniusz Rokita, PWN, Warszawa 1999 (wyd.1, s.331).

2. Fizyczne metody diagnostyki medycznej i terapii. Redakcja. Andrzej Z. Hrynkiewicz i Eugeniusz Rokita, PWN, Warszawa 2000 (wyd.1, s.231).

3. Scharf Waldemar: Akceleratory biomedyczne., PWN, Warszawa 1994 (wyd.1, s.474).

4. Scharf Waldemar: Akceleratory cząstek naładowanych. Zastosowanie w nauce i technice., PWN, Warszawa 1989 (wyd.1, s.510).


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:
Techniki jądrowe w medycynie, technice i ochronie środowiska.

Kod kursu:
s282

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:
Z lub L

L. godz./tyg.:
1

Liczba pkt.:
2

Prowadzący:
dr M.Tuszyński

Instytut / Wydział:
 Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:
przedmiot do wyboru (obowiązkowy dla IV Med..Med UM)

Sterylizacja radiacyjna. Techniki sterylizacji.

Zastosowania jądrowych metody sterylizacji narzędzi i tkanek.

Sterylizacja radiacyjna żywności oraz w walce ze szkodnikami. Ochrona zabytków. Sterylizacja radiacyjna w Polsce.

Metody Radiometryczne. Defektoskopia izotopowa.

Podstawy fizyczne. Metody analizy obrazów techniki fotograficznej i cyfrowej. Tendencje i problemy współczesnej radiografii

Radiografia akceleratorowa : elektronowa i protonowa.

Radiografia neutronowa. Autoradiografia. Przykłady zastosowań

Reaktor Jądrowy. Elementy teorii reaktora jądrowego. Budowa i konstrukcja. Typy reaktorów jądrowych. Cykl paliwowy. Produkcja źródeł promieniotwórczych dla medycyny i techniki.

Energia Termojądrowa. Analiza reakcji syntezy termojądrowej.

Kontrolowana synteza termojądrowa. Aktualne programy badawcze. ITER - International Thermonuclear Experimental Reactor we Francji.

Techniki jądrowe w domu i przemyśle. Izotopowe czujki dymu.

Izotopowe źródła energii. Izotopowe urządzenia kontrolno-pomiarowe.

PET: Pozytonowa Tomografia Emisyjna.

Cyklotron – zasada działania, konstrukcja. Produkcja źródeł dla PET.

Radiofarmaceutyki PET, synteza i kontrola radiochemiczna.

Skaner PET – zasada działania i budowa.

Zastosowania PET w onkologii, kardiologii i neurologii.

Problemy Ochrony Radiologicznej w diagnostyce PET..

Wymagana wiedza i zakres:

Forma egzaminu:
ustny/pisemny

Zapisy na zajęcia:
nie są wymagane

Literatura:

1. Zagórski Zbigniew Paweł : Sterylizacja radiacyjna. PZWL, Warszawa 1981 (wyd.1, s.188)

2. Scharf Waldemar: Akceleratory biomedyczne., PWN, Warszawa 1994 (wyd.1, s.474).

3. Fizyczne metody diagnostyki medycznej i terapii. Redakcja. Andrzej Z. Hrynkiewicz i Eugeniusz Rokita, PWN, Warszawa 2000 (wyd.1, s.231).

4. Celiński Z.: Energetyka jądrowa, PWN, Warszawa 1991 (wyd.1,s.300).

5. Jezierski Grzegorz : Energia jądrowa wczoraj i dziś. WNT, Warszawa 2005 (wyd.1, s.525)

SC–Socrates Code, kod kursu w/g wykazu na str. 31, kod specjalności w/g wykazu na str. 16, Z–semestr zimowy,
L–semestr letni.


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Ratownictwo med. w stanach nagłego zagrożenia życia

Kod kursu:

S283

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2(1)

Prowadzący:

pracownicy Śląskiej Akademii Medycznej

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki-Śląska Akademia Medyczna

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiat do wyboru

Opis:

1. Podstawy postępowania w rozległych urazach.

2. Postępowanie w krwotokach i masywnej utracie krwi.

3. Ostre reakcje alergiczne – umiejętność zebrania wywiadu i postępowanie.

4. Ostre zaburzenia oddychania – zachłyśnięcie, stan astmatyczny, zatrucie substancjami toksycznymi, ciało obce w drogach oddechowych.

5. Śpiączki – w tym, w przebiegu cukrzycy - śpiączka z niedoboru cukru oraz śpiączka z powodu wysokich wartości poziomu cukru - umiejętność zebrania wywiadu i postępowanie.

6. Nagłe stany neurologiczne, w tym udar mózgu, napad padaczki oraz zespoły abstynencyjne w tym u alkoholików.

Wymagana wiedza i zakres:

wskazane byłyby zajęcia w małych grupach, mniejszych niż 10 osób

Forma egzaminu:

ustny lub zaliczenie

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:


 

SC: 12.8

Nazwa kursu:

Stany naglące w kardiologii

Kod kursu:

S284

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2(1)

Prowadzący:

pracownicy Śląskiej Akademii Medycznej

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki-Śląska Akademia Medyczna

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiat do wyboru

Opis:

1. Nagłe zatrzymanie krążenia – przyczyny.

2. Postępowanie reanimacyjne w nagłym zatrzymaniu krążenia i oddychania – podstawy teoretyczne i postępowanie praktyczne.

3. Jak interpretować ból w klatce piersiowej? Czy jest to ból zawałowy. Co możemy zrobić– podstawy postępowania praktycznego.

4. Nagłe zaburzenia rytmu serca – migotanie przedsionków, migotanie komór, bloki serca - podstawy teoretyczne i postępowanie praktyczne.

5. Omdlenia – przyczyny i postępowanie.

 

 

 

Wymagana wiedza i zakres:

wskazane byłyby zajęcia w małych grupach, mniejszych niż 10 osób

Forma egzaminu:

ustny lub zaliczenie

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:


 


ZAKŁAD FIZYKI DOŚWIADCZALNEJ


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wybrane zagadnienia fizyki kryształów

Kod kursu:

S290

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

1

Liczba pkt.:

2

Prowadzący:

prof. dr hab. Z. Ujma

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru (szczególnie dla studentów Fizyki Medycznej)

Opis:

1. Elementy symetrii makroskopowej i mikroskopowej kryształów - grupy punktowe i przestrzenne.

2. Własności dielektryczne kryształów.

3. Podział kryształów z punktu widzenia klas symetrii.

4. Własności piezoelektryczne kryształów.

5. Własności piroelektryczne kryształów.

6. Termodynamiczny opis własności kryształów  w  stanie równowagi.

7. Przemiany fazowe w kryształach - podstawy termodynamicznej teorii przejść fazowych.

8. Podstawowe własności kryształów ferroicznych - ferroelektryki, ferro-    magnetyki, ferroelastyki.

Wymagana wiedza i zakres:

elementy krystalografii i fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:

T. Penkala, Zarys krystalografii, PWN, W-wa, 1976;T.Krajewski,

Zagadnienia fizyki dielektryków, Wydawnictwo Komunikacji i Łączności; W-wa,1970;

A. Chełkowski, Fizyka dielektryków, PWN, W-wa, 1972;

C. Kittel, Wstęp do fizyki ciała stałego, PWN, W-wa, 1974;

J. E. Nye, Własności fizyczne kryształów, PWN, W-wa, 1962;


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Podstawy fizyki ferroelektryków i antyferroelektryków.

Kod kursu:

S291

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

X

Prowadzący:

prof. dr hab. Zbigniew Ujma

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/ Wydział Mat.Fiz.Chem.

Status kursu dla różnych specjalności:

obowiązujący dla magistrantów ZFD

Opis:

Wykład obejmuje wybrane zagadnienia fizyki ferroelektryków - w  szczególności: miejsce ferroelektryków wśród krystalograficznych klas symetrii, zarys teorii termodynamicznej ferroelektrycznych i antyferroelekt-rycznych przejść fazowych, przykłady teorii modelowych, zarys teorii dynamicznej ferroelektrycznych i antyferroelektrycznych  przejść fazowych, metody doświadczalne badania dynamiki sieci. Struktura domenowa idealnych i realnych kryształów ferroelektrycznych; metody doświadczalne badania struktury domenowej. Własności dielektryczne, piroelektryczne, elektromechaniczne i elektrooptyczne ferroelektryków. Wpływ nałożonego pola elektrycznego i ciśnienia na przejścia fazowe i własności dielektryczne ferro- i antyferroelektryków. Wpływ defektów sieci i swobodnych nośników ładunku na własności ferroelektryków. Rozmyte przejścia fazowe; własności ferroelektrycznych relaksorów. Współczesne kierunki rozwojowe fizyki ferroelektryków, przegląd własności wybranych materiałów ferro- i antyferroelektrycznych.

Wymagana wiedza i zakres:

podstawy fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

wymagane

Literatura:

T. Krajewski i in..: Zagadnienia fizyki dielektryków"  Wyd. Komun. i Łączn. 1970

A. von Hippel, Wiedza o Cząsteczce i Inżynieria Molekularna, PWN, W-wa 1961;

M. E. Lines, A. M. Glass, Principles and Application of Ferroelectrics and Related Materials

Clarendon Press, Oxford, 1977

J. C. Burfood, G. W. Taylor, Polar Dielectrics and their Applications, Macmilan Press LTD,

1979


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wybrane zagadnienia fizyki dielektryków stałych

Kod kursu:

S292

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Prof. dr hab. Jan Dec

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem.

Status kursu dla różnych specjalności:

X

Opis:

Pojęcie dielektryka i zakres badań fizyki dielektryków.

Charakterystyka zjawisk występujących w dielektrykach.

Polaryzacja i przewodnictwo elektryczne dielektryków.

Makroskopowy i molekularny opis polaryzacji dielektryków.

Teoria strat dielektrycznych, zespolona przenikalność dielektryczna.

Rezonasowa i relaksacyjna dyspersja przenikalności dielektrycznej.

Model Debye'a, Cole'aCole'a, DavidsonaCole'a i LacroixBéné.

Współczesne modele polidyspersyjności.

Rozmyte widmo rezonansowe.

Efekt elektretowy w dielektrykach.

Wymagana wiedza i zakres:

Podstawy fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

Ustny

Zapisy na zajęcia:

Wymagane

Literatura:

Fizika dielektrikow, Ju. M. Popłavko, Izd. Wysza Szkoła, Kijów 1980.

Zagadnienia fizyki dielektryków, (red. T. Krajewski), Wyd. KiŁącz., Warszawa 1970.

Elektrety i piezopolimery, B. Hilczer, J. Małecki, PWN, Warszawa 1992.

Fizyka dielektryków, A. Chełkowski, PWN, Warszawa 1993.


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Technologia i zastosowanie materiałów ferroelektrycznych

Kod kursu:

S293

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z lub L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

dr hab. K. Wójcik

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru

Opis:

Otrzymywanie materiałów ferroelektrycznych w postaci ceramik, cienkich warstw i monokryształów. Defekty struktury krystalicznej, niestechiometria i domieszkowanie.

Zastosowanie materiałów ferroelektrycznych. Tworzywa kondensatorowe, przetworniki piezo i piroelektryczne. Układy pamięci i zobrazowania. Zjawiska elektrooptyczne i optyka  nieliniowa.

Wymagana wiedza i zakres:

Podstawy fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny  lub  pisemny

Zapisy na zajęcia:

są wymagane

Literatura:
M. E. Lines, A. M. Glass, Principles and Application of  Ferroelectrics and Related Materials

Clarenion Press, Oxford, 1977 (tł. w języku rsyjskim);

J. C. Burfood, G. W. Taylor, Polar Dielectrics and their Applications, Macmilan Press LTD,

1979

S. Mrowec, Defekty Struktury i dyfuzja atomów w kryształach jonowych, W-wa 1974;

Z. Jarzębski, S.Mrowec, Półprzewodniki tlenkowe, W-wa 1969


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Wstęp do fizyki kryształów ferroicznych

Kod kursu:

S294

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Prof. dr hab. Z. Ujma

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki/Wydział Mat-Fiz-Chem.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru (dla studentów studiów magisterskich)

Opis:

1. Symetria kryształów - grupy punktowe i przestrzenne.

2. Własności dielektryczne kryształów.

3. Sprężyste i niesprężyste własności kryształów.

4. Podział kryształów z punktu widzenia symetrii.

5. Własności piezoelektryczne kryształów.

6. Własności piroelektryczne kryształów.

7. Termodynamiczny opis własności kryształów w stanie równowagi.

8. Podstawowe własności kryształów ferroicznych: ferroelektryki, ferromagnetyki, ferroelastyki.

9. Struktura krystaliczna ferroelektryków i ferroelastyków.

10. Mechanizm powstawania spontanicznej polaryzacji i deformacji w związkach z przejściami typu przesunięcia i typu porządek-nieporządek.

11. Przemiany fazowe w kryształach.

12. Podstawy teorii termodynamicznej przejść fazowych w kryształach ferroicznych.

13. Domeny ferroiczne.

14. Własności optyczne, elektrooptyczne i piezooptyczne ferroików.

Wymagana wiedza i zakres:

Elementy krystalografii i fizyki ciała stałego

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

nie są wymagane

Literatura:

V.K.Wadhawan, Introduction to ferroic materials,Gordon and Breach, 2000;

T.Penkala, Zarys krystalografii, PWN, Warszawa, 1976;

T.Krajewski, Zagadnienia fizyki dielektryków, WKiŁącz.; W-wa,1970;

A.Chełkowski, Fizyka dielektryków, PWN, Warszwa, 1972;

C.Kittel, Wstęp do fizyki ciała stałego, PWN, Warszawa, 1974;

J.E.Nye, Własności fizyczne kryształów, PWN, Warszawa, 1962;


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Uniwersalne prawo relaksacji dielektrycznej

Kod kursu:

S295

Rodzaj zajęć:

Wykład specjalistyczny

Semestr:

L

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

Prof. dr hab. Krystian Roleder

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki /Wydział Mat-Fiz-Chem.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru (dla studentów studiów magisterskich)

Opis:

1.       Dielektryki i izolatory – idea tzw. odpowiedzi dielektrycznej

2.       Fizyczne podstawy i matematyczny opis polaryzacji dielektrycznej – równania Kramersa-Kröniga

3.       Funkcje dielektryczne i odpowiadające im elektryczne układy zas-tępcze

4.       Odpowiedź dielektryczna dla idealnych modeli fizycznych

5.       Istota i eksperymentalne przykłady odpowiedzi częstotliwościowej

6.       Istota i eksperymentalne przykłady odpowiedzi czasowej

7.       Niskoczęstotliwościowa relaksacja dielektryczna

8.       Model relaksacji dielektrycznej dla układu wielu ciał

9.       Relaksacja mechaniczna

10.    Kryterium energetyczne, a potęgowe prawo relaksacji dielektrycznej

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka ciała stałego, podstawy elektroniki, teoria liczb zespolonych

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

wymagane

Literatura:

A. K. Jonscher, Uniwersal relaxation law, Chelsea Dielectrics Press, London, 1996

A. K. Jonscher, Dielectric relaxation in solids, Chelsea Dielectrics Press, London, 1983

R. Coelho, Physics of Dielectrics, Elsevier Scientific Publishing Company, 1979

 


 

SC: 13.2

Nazwa kursu:

Fizyka kryształów w ujęciu tensorowym i macierzowym

Kod kursu:

S296

Rodzaj zajęć:

wykład specjalistyczny

Semestr:

Z

L. godz./tyg.:

2

Liczba pkt.:

3

Prowadzący:

prof. dr hab. Krystian Roleder

Instytut / Wydział:

Instytut Fizyki /Wydział Mat-Fiz-Chem.

Status kursu dla różnych specjalności:

przedmiot do wyboru (dla studentów studiów magisterskich)

Opis:

  1. Kwadryka i wielkość właściwości fizycznej w określonym kierunku.
  2. Transformacje i tensory drugiego rzędu.
  3. Polaryzacja elektryczna - związki między wektorami D, E i P.
  4. Tensor naprężeń – tensor pola.
  5. Tensor odkształceń i rozszerzalność cieplna.
  6. Piezoelektryczność - tensor trzeciego rzędu.
  7. Właściwości sprężyste w ujęciu tensorowym – tensor czwartego rzędu.
  8. Trzynaście termodynamicznych równań dla kryształów w stanie równowagi.
  9. Właściwości kryształów w ujęciu macierzowym.
  10. Zjawiska transportu: przewodnictwo cieplne i elektryczne, zjawiska termoelektryczne.
  11. Optyka kryształów - zjawisko elektro- i elastooptyczne.
  12. Symetria kryształów i konwencje wyboru osi współrzędnych.

Wymagana wiedza i zakres:

fizyka ciała stałego, krystalografia, rachunek tensorowy

Forma egzaminu:

ustny

Zapisy na zajęcia:

wymagane

Literatura:

J. F. Nye, Physical Properties of Crystals, Oxford Science Publications, 2001